Przypnij
Jeśli właśnie się dławisz i nie możesz mówić, skutecznie kaszleć ani oddychać, natychmiast wybierz 112 i rozpocznij samodzielne uciski brzucha. Mayo Clinic zaleca osobie zadławionej w samotności natychmiastowe wezwanie pomocy i podjęcie działania. Poniższy poradnik wyjaśnia postępowanie u przytomnej osoby dorosłej.
1. Kaszl, jeśli nadal możesz robić to skutecznie
Jeżeli możesz mówić, oddychać i mocno kaszleć, kontynuuj kaszel, może on usunąć przeszkodę. W tej sytuacji nie rozpoczynaj ucisków brzucha. Słaby lub bezgłośny kaszel, niemożność mówienia albo znaczne trudności z oddychaniem oznaczają, że trzeba działać natychmiast, zgodnie z opisem objawów ciężkiego zadławienia w MedlinePlus.
2. Natychmiast wybierz numer 112
Przy ciężkim zadławieniu w samotności wezwij pomoc od razu, a następnie rozpocznij uciski własnego brzucha. W Polsce wybierz 112; włącz głośnik, aby uwolnić ręce, i nie odkładaj działania do zakończenia rozmowy. Jeżeli możesz jeszcze wypowiedzieć słowa, podaj dokładne miejsce i powiedz, że się dławisz oraz jesteś bez pomocy. Pozostań na linii i wykonuj polecenia operatora, zgodnie z zasadami zgłaszania zagrożenia pod numerem 112.
3. Ułóż pięść nad pępkiem
Zaciśnij jedną dłoń w pięść i przyłóż ją stroną kciuka do brzucha, nieco powyżej pępka, ale poniżej żeber. Obejmij pięść drugą dłonią. Takie ułożenie rąk do samodzielnych ucisków opisuje MedlinePlus.
4. Uciskaj brzuch szybkimi ruchami do wewnątrz i w górę
Mocno pociągnij objętą dłonią pięść do wewnątrz i ku górze, wykonując krótki, zdecydowany ruch. Powtarzaj uciski, jeśli przeszkoda nadal blokuje oddychanie. MedlinePlus opisuje powtarzanie samodzielnych ucisków do usunięcia przeszkody; nie czekaj biernie na przyjazd pomocy.
5. Wypluj uwolniony kęs i kaszl, gdy kaszel stanie się skuteczny
Jeżeli kęs znajdzie się w ustach, wypluj go; jeśli możesz znów mocno kaszleć, kontynuuj kaszel, zgodnie z zaleceniami pogotowia North East Ambulance Service. Przerwij uciski, gdy możesz skutecznie kaszleć i prawidłowo oddychać. Nie wkładaj palców głęboko do gardła w poszukiwaniu niewidocznego przedmiotu, takie działanie może przesunąć przeszkodę głębiej.
6. Uzyskaj pomoc medyczną po ustąpieniu zadławienia
Po usunięciu przeszkody uzyskaj ocenę medyczną, zwłaszcza jeśli wykonywano uciski brzucha: powikłania mogą wynikać zarówno z zadławienia, jak i udzielonej pierwszej pomocy. Powiedz lekarzowi, co się wydarzyło i jakie czynności wykonano. Utrzymujący się kaszel, gorączka, trudności z połykaniem lub mówieniem oraz duszność wymagają pilnego kontaktu z lekarzem, zgodnie z zaleceniami MedlinePlus dotyczącymi kontroli po zadławieniu.
Podsumowanie
Przy skutecznym kaszlu nadal kaszl. Przy ciężkim zadławieniu w samotności natychmiast wezwij pomoc i wykonuj samodzielne uciski brzucha; po zdarzeniu uzyskaj ocenę medyczną. Szczegóły postępowania opisują Mayo Clinic i MedlinePlus.
Najczęstsze pytania
Czy przy każdym zadławieniu trzeba uciskać brzuch?
Nie. Jeśli możesz mocno kaszleć, mówić i oddychać, kontynuuj kaszel. MedlinePlus odradza uciski przy skutecznym kaszlu.
Czy dzwonić po pomoc, jeśli nie mogę mówić?
Tak, Mayo Clinic zaleca natychmiastowe połączenie alarmowe przy zadławieniu w samotności. Rozpocznij uciski bez czekania na możliwość rozmowy. Gdy odzyskasz mowę, przekaż lokalizację i opis zdarzenia według zasad zgłaszania pod numerem 112.
Gdzie dokładnie przyłożyć pięść?
Stroną kciuka do brzucha, nieco nad pępkiem i poniżej żeber. Drugą dłonią obejmij pięść, zgodnie z instrukcją MedlinePlus.
Czy można wykorzystać oparcie krzesła?
Tak. MedlinePlus opisuje naciskanie górną częścią brzucha na oparcie krzesła lub krawędź stołu jako alternatywę dla ucisków rękami.
Czy można wyciągnąć kęs palcem?
Nie szukaj niewidocznego kęsa palcami w gardle. Mayo Clinic ostrzega przed przesunięciem przeszkody głębiej. Kęs, który przedostał się do ust, wypluj.
Czy po odzyskaniu oddechu potrzebna jest konsultacja?
Tak. MedlinePlus zaleca ocenę medyczną po zadławieniu, ponieważ możliwe są powikłania, również po udzieleniu pierwszej pomocy.
Źródła
Do przygotowania i sprawdzenia jakości treści wykorzystano wiarygodne źródła.