Pin it
Ta kostka ajerkoniakowa to ciasto, które robi się raz, a wraca na świąteczny stół rok po roku. Kakaowa baza piecze się szybko, a krem z mascarpone i białej czekolady ściąga całą uwagę.
To przepis dla tych, którzy lubią przygotować deser dzień wcześniej i zapomnieć o nim do następnego popołudnia. Ciasto piecze się w jednej blasze, krem robi się bez miksera na pełnych obrotach, a całość trzeba tylko dobrze schłodzić.
Jedną rzecz warto wiedzieć od razu. Krem zawiera alkohol z ajerkoniaku. Kostka musi postać w lodówce minimum 4 godziny, najlepiej całą noc, żeby ładnie się pokroiła.
Z czego składa się ta kostka
Podstawą jest proste kakaowe ciasto na mleku i maśle. Do kremu wybierz świeże, dobrze schłodzone mascarpone i białą czekoladę w tabliczce, nie polewę czekoladową, bo ta zawiera mniej masła kakaowego i gorzej tężeje.
- Masło. Rozpuszczone z mlekiem, nadaje ciastu wilgotność i delikatny smak.
- Mleko. Łączy się z masłem i rozprowadza ciasto, dzięki czemu wychodzi niskie i wilgotne.
- Jajka. Spulchniają ciasto i wiążą składniki.
- Cukier. Słodzi samo ciasto, bo krem dostaje słodycz głównie od białej czekolady.
- Mąka pszenna. Daje ciastu strukturę, wystarczy jej niewiele, bo warstwa ma być niska.
- Kakao. Odpowiada za kolor i lekko gorzki smak, który balansuje słodki krem.
- Proszek do pieczenia i soda. Razem spulchniają niskie, kakaowe ciasto.
- Dżem śliwkowy. Wmieszany do ciasta, dodaje mu wilgotności i lekko kwaskowej nuty.
- Orzechy laskowe. Posiekane drobno, dają chrupkość w cieście.
- Mascarpone. Tworzy gładką, kremową bazę, która po schłodzeniu dobrze się kroi.
- Biała czekolada. Po roztopieniu i wymieszaniu z mascarpone usztywnia krem, gdy wszystko wystygnie.
- Ajerkoniak. Likier jajeczny, który daje kremowi charakterystyczny, świąteczny aromat.
- Dżem z czarnej porzeczki. Warstwa między ciastem a kremem, przełamuje słodycz kwaskową nutą.
Jak złożyć kakaową kostkę
- Zrób ciasto kakaowe. Masło rozpuść z mlekiem na małym ogniu i odstaw do przestygnięcia. Jajka utrzyj z cukrem, a potem wlej letni płyn maślano-mleczny. Mąkę przesiej z kakao, proszkiem do pieczenia i sodą. Suche składniki wmieszaj w mokre. Na koniec dodaj dżem śliwkowy i posiekane orzechy.
- Upiecz placek. Ciasto przelej do blachy 21 na 28 centymetrów wyłożonej papierem. Piecz w piekarniku nagrzanym do 180 stopni Celsjusza około 25-28 minut, do suchego patyczka.
- Zrób kruszonkę. Poczekaj, aż ciasto całkowicie wystygnie. Odkrój górną wypukłą część ciasta, grubości około 1 centymetra. Pokrusz ją widelcem na grubą kruszonkę. Dolna część zostaje w blasze jako podstawa kostki.
- Rozpuść białą czekoladę. Połam czekoladę na kawałki i rozpuść w kąpieli wodnej, mieszając co chwilę. Zdejmij z ognia, gdy będzie gładka i błyszcząca. Odstaw do lekkiego przestygnięcia.
- Przygotuj krem. Mascarpone zmiksuj krótko z ajerkoniakiem, tylko do połączenia. Wlej letnią, roztopioną czekoladę. Wymieszaj delikatnie do gładkości.
- Złóż i schłodź kostkę. Podstawę w blasze posmaruj dżemem z czarnej porzeczki. Na wierch wylej krem i wyrównaj go łyżką. Posyp całość przygotowaną wcześniej kruszonką. Wstaw do lodówki na minimum 4 godziny, najlepiej na całą noc. Kostkę krój dopiero po dobrym schłodzeniu, żeby warstwy się nie rozjechały.
Jak roztopić czekoladę bez grudek
Biała czekolada jest bardziej kapryśna niż ciemna, bo ścina się przy najmniejszym kontakcie z wodą lub parą. Rozpuszczaj ją w kąpieli wodnej na małym ogniu. Woda powinna tylko leciutko parować, nigdy nie wrzeć.
Nie przykrywaj miski pokrywką i nie zostawiaj czekolady bez mieszania. Skraplająca się para to najczęstsza przyczyna ziarnistego, grudkowatego kremu, jak wyjaśnia serwis naukowy Exploratorium. Zdjęcie miski z ognia chwilę przed całkowitym roztopieniem i domieszanie reszty ciepłem miski też pomaga utrzymać gładką strukturę.
Po co odciąć wierch ciasta
Górna część kakaowego ciasta po pieczeniu jest wypukła i trochę sucha, więc nie nadaje się jako gładka podstawa pod krem. Odcięcie jej i pokruszenie na kruszonkę to prosty sposób, żeby nic się nie zmarnowało.
Kruszonka na wierchu kostki daje teksturę, kontrastuje z gładkim kremem i wygląda ładniej niż goła, biała powierzchnia. Jeśli wolisz inny efekt, możesz zamiast kruszonki posypać kostkę startą białą czekoladą albo kakao przez sitko.
Dla kogo ta kostka nie jest
Krem w tej kostce zawiera ajerkoniak, czyli likier jajeczny z alkoholem. Nie da się z niego wygotować alkoholu, bo krem nigdy nie jest podgrzewany.
To samo dotyczy kobiet w ciąży. Amerykańskie CDC podaje, że nie ma znanej bezpiecznej dawki alkoholu w czasie ciąży. Deser z likierem najlepiej więc odłożyć na inną okazję, a bezalkoholowy wariant znajdziesz w sekcji zamienników niżej.
Jak przechowywać kostkę w lodówce
Ze względu na mascarpone i śmietankowy krem ta kostka musi stać w lodówce, nie na blacie.
Jeśli deser postoi w temperaturze pokojowej dłużej niż 2 godziny, lepiej go wyrzucić. Nabiał w cieple szybko traci świeżość, co potwierdza amerykańska FDA.
W zamkniętym pojemniku w lodówce kostka spokojnie wytrzyma 3-4 dni i z każdym dniem smaki lepiej się przegryzają. Krojenie na porcje wygodnie zrobić już po pierwszym schłodzeniu, prosto w blasze.
Czym zastąpić ajerkoniak i orzechy
Nie masz ajerkoniaku? Dobrze zadziała inny likier jajeczny albo rumowa nalewka, w tej samej ilości. Orzechy laskowe możesz zamienić na orzechy włoskie albo migdały, a przy alergii po prostu je pominąć.
Dżem śliwkowy w cieście i porzeczkowy między warstwami można zamienić na inne, ciemne i kwaskowe dżemy. Dobrze sprawdzi się wiśniowy albo z czerwonej porzeczki.
Za słodki dżem spłaszczy kontrast, na którym ta kostka stoi.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę użyć likieru bez alkoholu?
Tak, ajerkoniak możesz zastąpić gęstym, bezalkoholowym eggnogiem albo mlekiem skondensowanym z odrobiną wanilii i szczyptą cynamonu. Smak będzie łagodniejszy i mniej korzenny, ale krem wciąż dobrze zgęstnieje po schłodzeniu.
- Jak długo można przechowywać kostkę ajerkoniakową?
W zamkniętym pojemniku w lodówce kostka wytrzyma 3-4 dni. Przechowuj ją zawsze w chłodzie, bo krem na bazie mascarpone i białej czekolady nie powinien stać w temperaturze pokojowej dłużej niż 2 godziny.
- Dlaczego mój krem jest ziarnisty albo się rozwarstwia?
Najczęściej winna jest przegrzana biała czekolada wmieszana w chłodne mascarpone, albo odwrotnie, zbyt zimna czekolada tworząca grudki. Łącz je, gdy obie składowe mają podobną, letnią temperaturę, i mieszaj delikatnie, nie na pełnych obrotach miksera.
- Czy ta kostka jest bezpieczna dla dzieci?
W klasycznej wersji nie, bo krem zawiera ajerkoniak z alkoholem, który nie jest w żaden sposób wygotowywany. Dla dzieci i kobiet w ciąży przygotuj wariant z bezalkoholowym eggnogiem albo mlekiem skondensowanym, opisany w sekcji o zamiennikach.
- Czy mogę zamrozić tę kostkę?
Sam spód kakaowy można zamrozić, owinięty w folię, na około miesiąc. Gotowej kostki z kremem lepiej nie zamrażać, bo mascarpone i biała czekolada po rozmrożeniu często się rozwarstwiają.
- Ile czasu musi postać kostka w lodówce przed podaniem?
Minimum 4 godziny, a najlepiej całą noc. Krótsze chłodzenie sprawi, że krem będzie zbyt miękki i kostki rozjedą się przy krojeniu, zamiast ładnie trzymać kształt.