Pin it
Faworki na piwie to jedna z tych karnawałowych słodkości, które znikają z talerza szybciej, niż zdążysz je oprószyć cukrem pudrem. Piwo w cieście zamiast klasycznego octu czy spirytusu robi tu realną różnicę. Ciasto jest bardziej kruche. Podczas smażenia pojawia się charakterystyczna, bąbelkowa faktura. Dzięki niej faworki chrupią głośniej i dłużej.
Ten przepis sprawdza się, gdy szykujesz tłusty czwartek albo zapusty dla większej grupy i chcesz mieć pewność, że ciasto nie zrobi się gumowate po usmażeniu. Wystarczy cienko rozwałkować ciasto, dobrze rozgrzać olej i pracować partiami, nie przesadzając z ilością faworków na raz.
Nie musisz mieć doświadczenia w smażeniu, żeby to się udało. Najważniejsze to trzymać temperaturę oleju w ryzach i dać ciastu odpocząć, zanim zaczniesz je wałkować.
Co wchodzi w skład piwnego ciasta
Zestaw składników jest prosty i prawdopodobnie większość masz już w kuchni. Liczy się głównie jakość piwa i świeżość żółtek, bo to od nich zależy, jak bardzo faworki będą bąbelkowe i kruche.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę ciasta. Wybierz tortową albo uniwersalną, żeby ciasto było gładkie i łatwo się wałkowało.
- Żółtka. Dają ciastu kruchość i złoty kolor. To one odpowiadają za delikatność faworków.
- Cukier. Lekko podkreśla smak ciasta, bez przesładzania, bo słodycz i tak dochodzi z cukru pudru na końcu.
- Masło. Dodane w niewielkiej ilości zmiękcza ciasto i ułatwia wałkowanie na cienkie płatki.
- Piwo. Zastępuje tu klasyczny spirytus czy ocet. Jego pęcherzyki i alkohol odpowiadają za charakterystyczne bąbelki podczas smażenia.
- Szczypta soli. Wyrównuje smak i wyostrza słodycz cukru pudru na końcu.
- Olej do smażenia. Potrzebujesz go sporo, bo faworki muszą swobodnie unosić się w głębokim oleju, żeby usmażyć się równomiernie.
- Cukier puder. Ostatni, najważniejszy dotyk. Obficie oprósz nim jeszcze ciepłe faworki.
Jak skręcić i usmażyć faworki
- Zrób ciasto. Żółtka utrzyj z cukrem i szczyptą soli na jasną, puszystą masę. Dodaj przestudzone rozpuszczone masło, a potem na zmianę mąkę i piwo, aż ciasto zacznie się zbierać w gładką kulę.
- Wygniataj do elastyczności. Przełóż ciasto na stolnicę i ugniataj je jeszcze kilka minut ręką, aż stanie się sprężyste i gładkie, a przy rozciąganiu nie będzie się rwało.
- Odstaw do odpoczynku. Zawiń ciasto w folię albo przykryj miską i odstaw na 30-40 minut w temperaturze pokojowej, dzięki temu gluten się rozluźni i ciasto nie będzie się kurczyć przy wałkowaniu.
- Rozwałkuj bardzo cienko. Na oprószonej mąką stolnicy rozwałkuj ciasto na płatek o grubości około 2 milimetrów, im cieniej, tym faworki będą chrupiące.
- Wykrój i uformuj kokardki. Pokrój ciasto na prostokąty o szerokości 3-4 centymetrów i długości 10-12 centymetrów. Przekrój każdy pasek na środku, a jeden koniec przeciągnij przez nacięcie, formując charakterystyczną kokardkę.
- Rozgrzej olej. Wlej olej do wysokiego garnka, żeby faworki mogły w nim swobodnie pływać, i podgrzej go do 170-180 stopni Celsjusza. Sprawdź temperaturę, wrzucając do oleju mały kawałek ciasta. Powinien od razu wypłynąć na powierzchnię i zaskoczyć bąbelkami.
- Usmaż partiami. Wkładaj po kilka faworków naraz, żeby nie zbiły temperatury oleju. Smaż po 20-30 sekund z każdej strony, aż będą złote i pełne bąbelków, a potem wyjmij je łyżką cedzakową na talerz wyłożony papierowym ręcznikiem.
- Oprósz cukrem pudrem. Gdy faworki są jeszcze ciepłe, ale nie gorące, obficie oprósz je cukrem pudrem. Najlepiej zrób to w dwóch warstwach, żeby cukier dobrze się trzymał.
Dlaczego piwo robi tu różnicę
Klasyczne faworki robi się z dodatkiem octu albo spirytusu, które ścinają trochę glutenu i nie dają ciastu wsiąkać w olej. Piwo działa podobnie, ale ma dodatkowo dwutlenek węgla. Bąbelki gazu uwięzione w cieście rozszerzają się w gorącym oleju i tworzą te charakterystyczne, nierówne dziurki widoczne po przekrojeniu faworka. Alkohol z piwa odparowuje w kontakcie z gorącym olejem, więc w smaku nie zostaje nic piwnego. Zostaje tylko lekka, chrupka struktura. Wybierz jasny lager o neutralnym smaku. Piwo pszeniczne albo mocno chmielowe zostawi w cieście wyczuwalną goryczkę. Otwórz butelkę tuż przed zagnieceniem ciasta, żeby zachowała jak najwięcej gazu.
Temperatura oleju decyduje o sukcesie
Zbyt chłodny olej to najczęstszy powód gumowatych, ciężkich faworków. Jeśli temperatura spadnie poniżej 160 stopni, ciasto zdąży wsiąknąć w tłuszcz, zamiast od razu się zrumienić i spęcherzyć. Zbyt gorący olej z kolei przypala cukier zawarty w cieście, zanim środek zdąży się dosmażyć. Amerykański urząd do spraw bezpieczeństwa żywności opisuje, jak ważne jest pilnowanie stałej temperatury oleju podczas smażenia w głębokim tłuszczu. Zobacz wytyczne USDA na temat smażenia w głębokim tłuszczu i korzystaj z termometru kuchennego. W domowej kuchni najprościej sprawdzisz temperaturę, wrzucając do oleju mały kawałek ciasta. Powinien od razu wypłynąć na powierzchnię i zacząć skwierczeć.
Najczęstszy błąd przy wałkowaniu ciasta
Ciasto, które sprężynuje i wraca do pierwotnego kształtu przy wykrawaniu, ma wciąż napięty gluten. Najprostsze rozwiązanie to dłuższy odpoczynek. Nawet 15 minut więcej robi różnicę. Rozwałkowuj ciasto w dwóch, trzech etapach, a między nimi daj mu chwilę odpocząć pod ściereczką. Druga częsta pułapka to podsypywanie zbyt dużą ilością mąki podczas wałkowania, co usztywnia ciasto i odbiera mu lekkość po usmażeniu. Podsypuj tylko tyle, żeby ciasto nie przywierało do stolnicy i wałka. Jeśli po rozwałkowaniu ciasto jest nierówne, podziel je na mniejsze kawałki. Łatwiej je kontrolować niż jeden wielki płat.
Bezpieczna praca z surowym ciastem
Ciasto na faworki zawiera surowe żółtka i surową mąkę, więc nie próbuj go przed usmażeniem, nawet jeśli pachnie dobrze. FDA przypomina, że surowe ciasto z mąką i jajkami może zawierać bakterie, które niszczy tylko dokładne usmażenie czy upieczenie. Więcej o tym piszą wskazówki FDA dotyczące bezpiecznego obchodzenia się z mąką. Po zagnieceniu umyj ręce, a blat i wałek wyczyść, zanim położysz na nich coś innego do jedzenia. Dzieci mogą pomagać przy wykrawaniu kokardek, ale smażeniem zajmij się sam.
Jak zachować chrupkość na drugi dzień
Faworki najdłużej zostają chrupkie w zamkniętym pudełku blaszanym albo plastikowym, w temperaturze pokojowej, nie w lodówce. Chłodne, wilgotne powietrze w lodówce szybko rozmiękcza usmażone ciasto, a cukier puder robi się kleisty. Przechowywane w suchym, zamkniętym pojemniku faworki zachowują chrupkość przez kilka dni, choć smakują najlepiej świeże albo dzień po usmażeniu. Jeśli zauważysz, że cukier puder się wchłonął, po prostu oprósz je ponownie przed podaniem. Mrożenie nie jest dobrym rozwiązaniem, bo rozmrożone faworki tracą swoją charakterystyczną, lekką strukturę.
Z czym podawać faworki
Faworki najlepiej smakują ciepłe, prosto z talerza wyłożonego papierowym ręcznikiem, z gorącą herbatą albo mocną kawą. To typowa przekąska na zapusty i tłusty czwartek, dobra na wspólny talerz dla całej rodziny. Możesz podać je obok pączków, żeby na stole było różnorodnie. Dzieci zwykle wybierają mniejsze, cieńsze kawałki, bo chrupią głośniej. Na większą imprezę usmaż je partiami krótko przed przyjściem gości i dopraszaj o cukier puder na bieżąco.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy można zrobić faworki bez piwa?
Tak, możesz zastąpić piwo klasycznym dodatkiem octu spirytusowego albo odrobiną spirytusu, w tych samych proporcjach co piwo w przepisie. Efekt bąbelkowy będzie mniej widoczny, ale ciasto wciąż zostanie kruche i nie wsiąknie w olej. Smak faworków z octem jest nieco bardziej neutralny niż z piwem.
- Dlaczego faworki na piwie mają więcej bąbelków niż klasyczne?
Piwo wnosi do ciasta dwutlenek węgla, który podczas smażenia w gorącym oleju gwałtownie się rozszerza i tworzy drobne, nieregularne pęcherzyki w strukturze ciasta. Klasyczna wersja z octem albo spirytusem nie ma tego gazu, więc wychodzi gładsza, ale mniej bąbelkowa. Alkohol z piwa odparowuje w trakcie smażenia, dlatego w smaku nie czuć piwa.
- Jak długo faworki zostają chrupkie po usmażeniu?
W zamkniętym pudełku, w temperaturze pokojowej, zachowują dobrą chrupkość przez kilka dni. Najlepiej smakują jednak świeże lub dzień po usmażeniu. Nie wkładaj ich do lodówki. Wilgotne powietrze szybko je rozmiękcza. Jeśli cukier puder się wchłonie, po prostu oprósz je ponownie przed podaniem.
- Czy można przygotować wersję bezalkoholową dla dzieci?
Możesz użyć piwa bezalkoholowego. Gaz nadal da część bąbelkowego efektu, choć odrobinę słabszego niż w wersji z pełnym piwem. Alternatywnie wróć do klasycznego dodatku octu spirytusowego, który też sprawdza się dobrze w cieście dla dzieci. W obu wariantach alkohol odparowuje w gorącym oleju, więc jego ilość przed smażeniem nie ma znaczenia dla bezpieczeństwa.
- Dlaczego moje ciasto kurczy się przy wałkowaniu i wykrawaniu?
To znak, że gluten w cieście jest wciąż napięty i potrzebuje dłuższego odpoczynku. Spróbuj wydłużyć czas pod przykryciem do 45-60 minut. Rozwałkowuj ciasto w kilku etapach, z krótkimi przerwami, zamiast na siłę rozciągać je za jednym razem. Pomaga też podsypywanie blatu tylko taką ilością mąki, jaka jest konieczna, żeby ciasto nie przywierało.
- Jaki olej najlepiej wybrać do smażenia faworków?
Najlepiej sprawdza się neutralny olej o wysokiej temperaturze dymienia, na przykład rzepakowy albo słonecznikowy. Czasem używa się też smalcu dla tradycyjnego smaku. Ważniejsza od rodzaju oleju jest stała temperatura w granicach 170-180 stopni Celsjusza, utrzymywana przez cały czas smażenia. Jeśli olej zacznie dymić albo ciemnieć, zdejmij garnek z ognia i przestudź go, zanim usmażysz kolejną partię.