Pin it
Ciasto łyżką mieszane to ratunek na dni, kiedy chce się upiec coś dobrego, ale nie ma siły wyciągać miksera i go potem zmywać. Wszystko ląduje w dwóch miskach, a łyżka robi całą resztę.
Ta wersja jest czekoladowa, z nutą powideł śliwkowych schowaną w środku i polewą, która ścieka po bokach. Świetnie wypada na kawę, na urodziny w pracy albo po prostu wtedy, gdy w domu kończy się coś słodkiego.
Ciasto piecze się w jednej okrągłej formie, więc nie trzeba dzielić blachy ani wyrównywać warstw. Po wystudzeniu wystarczy polać je czekoladą i czekać, aż stężeje.
Proste składniki z Twojej kuchni
Do tego ciasta nie potrzebujesz niczego wyjątkowego, większość składników masz pewnie już w szafce. Zwróć uwagę na kakao, wybierz naturalne i ciemne, bo to ono razem z sodą odpowiada za puszystość i głęboki kolor.
- Mąka pszenna. Daje ciastu strukturę i utrzymuje w nim wilgotne kawałki powideł.
- Cukier. Słodzi i pomaga powstać ładnej, lekko błyszczącej skórce.
- Kakao ciemne, naturalne. Odpowiada za czekoladowy smak i razem z sodą pomaga ciastu wyrosnąć.
- Jajka. Spajają ciasto i dodają mu zwartości bez użycia miksera.
- Mleko. Rozprowadza suche składniki i utrzymuje ciasto wilgotne.
- Olej rzepakowy. Zamiast masła, dzięki niemu ciasto zostaje miękkie nawet na drugi dzień.
- Powidła śliwkowe. Dodają kwaskowatości i ciemnych, wilgotnych kieszonek w środku ciasta.
- Proszek do pieczenia i soda oczyszczona. Razem podwyższają ciasto, soda reaguje z kwasem z kakao i powideł.
- Szczypta soli. Wyostrza smak czekolady.
- Czekolada ciemna i śmietanka 30%. Tworzą gładką polewę, która ścieka po bokach ciasta.
Jak zmieszać ciasto bez miksera
- Przygotuj formę i piekarnik. Rozgrzej piekarnik do 180 stopni Celsjusza (160 z termoobiegiem) i wyłóż okrągłą formę o średnicy 24 cm papierem do pieczenia.
- Wymieszaj suche składniki. W jednej misce połącz mąkę, kakao, proszek do pieczenia, sodę i sól. Wymieszaj je łyżką, aby się równo rozprowadziły.
- Połącz mokre składniki. W drugiej misce roztrzep jajka z cukrem. Dodaj mleko, olej i powidła śliwkowe i wymieszaj do połączenia.
- Złącz ciasto łyżką. Wlej mokre składniki do suchych. Mieszaj łyżką tylko do połączenia, nie dłużej niż minutę. Ciasto ma zostać puszyste, nie gumowate.
- Przełóż ciasto do formy i piecz. Przelej ciasto do formy i piecz 40-45 minut, aż wbity w środek patyczek wyjdzie suchy.
- Ostudź ciasto. Wyjmij formę z piekarnika i zostaw ciasto na 10 minut. Potem przełóż je na ruszt do całkowitego wystudzenia.
- Przygotuj polewę czekoladową. Podgrzej śmietankę do małego mrugnięcia i zalej nią posiekaną czekoladę. Poczekaj minutę, a potem wymieszaj do gładkości.
- Polej ciasto. Polej całkowicie wystudzone ciasto polewą. Zostaw je w temperaturze pokojowej, aż polewa stężeje, i dopiero potem pokrój na kawałki.
Dlaczego soda i proszek razem działają
W tym cieście proszek do pieczenia i soda oczyszczona pracują razem, nie zamiennie. Soda potrzebuje kwasu, żeby zacząć działać. Naturalne kakao i powidła śliwkowe dają jej dokładnie to, czego potrzebuje. Proszek do pieczenia działa w dwóch etapach. Pierwsze bąbelki powstają już przy mieszaniu. Druga fala pojawia się w piekarniku, gdy temperatura przekroczy około 77 stopni Celsjusza. Dlatego to ciasto wyrasta równo, mimo że nie używasz miksera. Więcej o działaniu tych dwóch spulchniaczy pisze artykuł uniwersytetu stanowego Kansas o spulchniaczach. Pamiętaj tylko, żeby nie mieszać ciasta zbyt długo. Zbyt energiczne mieszanie wypycha z niego powietrze, zanim trafi do piekarnika.
Czym zastąpić powidła śliwkowe
Powidła śliwkowe dają temu ciastu kwaskowatość i ciemne, wilgotne kieszonki w środku. To jednak nie jedyna opcja. Dobrze sprawdzi się też gęsty dżem wiśniowy albo morelowy, byle nie był zbyt wodnisty. Rozciekły dżem zmieni proporcje płynu w cieście. Jeśli akurat nie masz żadnych powideł w domu, możesz je po prostu pominąć. Ciasto wyjdzie trochę mniej wilgotne, ale wciąż dobre. Osoby, które nie przepadają za nutą śliwki, mogą zamienić powidła na dwie łyżki masła orzechowego. To da zupełnie inny, ale równie smaczny efekt. Każda z tych zamian działa najlepiej, kiedy dodatek wmieszasz dopiero na końcu. Mieszaj krótko, żeby zostawić w cieście smugi, a nie jednolitą masę.
Jak nie przesuszyć ciasta
Największy błąd przy tym cieście to zostawienie go w piekarniku na wszelki wypadek kilka minut dłużej. Czekoladowe ciasta ciemnieją szybko na brzegach, więc trudno ocenić stopień upieczenia samym wzrokiem. Sprawdzaj patyczkiem już po 38 minutach, wbijając go blisko środka, nie w sam brzeg. Jeśli na patyczku zostają wilgotne, ale nie płynne okruchy, ciasto jest gotowe. Dopiecze się jeszcze trochę podczas stygnięcia w formie. Wiele domowych piekarników grzeje inaczej niż pokazuje regulator. Jeśli Twoje ciasto zwykle się przypieka, sprawdź temperaturę termometrem piekarniczym i piecz pięć stopni niżej. Dzięki temu środek zostaje wilgotny, a powidła nie wysychają na twarde grudki.
Przechowywanie ciasta z polewą
Polewa na bazie śmietanki to składnik łatwo psujący się w cieple. Ciasto nie powinno stać dłużej niż dwie godziny w temperaturze pokojowej, zanim trafi do lodówki. Tę samą regułę dwóch godzin dla produktów z nabiałem opisuje poradnik Uniwersytetu Illinois o strefie zagrożenia. W lodówce, w zamkniętym pojemniku, ciasto zachowuje dobrą konsystencję przez kilka dni. Nawet zimne wciąż smakuje dobrze, choć polewa robi się trochę twardsza. Przed podaniem warto wyjąć je na 20-30 minut, żeby polewa zmiękła i wróciła do swojego błysku. Jeśli chcesz zrobić ciasto wcześniej, upiecz je dzień wcześniej. Polej je tuż przed podaniem, dzięki temu polewa zachowa najlepszy wygląd.
Pomysły na podanie
To ciasto najlepiej smakuje w temperaturze pokojowej, kiedy polewa jest wciąż lekko miękka, a środek zachowuje wilgotność powideł. Dobrze komponuje się z mocną kawą albo czarną herbatą, bo ich lekka cierpkość równoważy słodycz polewy. Na urodziny czy spotkanie rodzinne możesz udekorować wierch odrobiną startej czekolady albo kilkoma orzechami, jeśli lubisz dodatkową chrupkość. Dzieciom zwykle smakuje wersja bez dodatków, podana po prostu w kawałku na talerzyku.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę zrobić to ciasto bez powideł śliwkowych?
Tak, możesz je pominąć, ciasto wyjdzie odpowiednio puszyste, choć mniej wilgotne w środku. Dobrze sprawdzi się też zamiana na gęsty dżem wiśniowy lub morelowy w tej samej ilości.
- Jak długo można przechowywać to ciasto?
Ciasto z polewą na bazie śmietanki trzymaj w zamkniętym pojemniku w lodówce i zjedz w ciągu kilku dni. Nie powinno stać dłużej niż dwie godziny w temperaturze pokojowej, bo śmietanka w polewie szybko się psuje w cieple.
- Dlaczego moje ciasto wyszło zbite, a nie puszyste?
Najczęściej to efekt zbyt długiego mieszania łyżką, przez co z ciasta uciekają bąbelki powietrza z sody i proszku. Mieszaj tylko do połączenia składników, drobne grudki mąki znikną samodzielnie podczas pieczenia.
- Czy to ciasto można upiec w innej formie?
Tak, ta sama ilość ciasta zmieści się w prostokątnej blaszce o podobnej powierzchni, choć czas pieczenia może się skrócić o kilka minut. Sprawdzaj gotowość patyczkiem, nie samym czasem z przepisu.
- Czy mogę przygotować ciasto bez polewy czekoladowej?
Oczywiście, samo ciasto jest wystarczająco słodkie i można je podać tylko oprószone cukrem pudrem. Polewę warto zrobić, gdy planujesz większą okazję, bo dodaje mu wyglądu i dodatkowej słodyczy.
- Czy to ciasto nadaje się dla osób, które nie jedzą mięsa?
Tak, przepis jest wegetariański, bo zawiera tylko jajka i nabiał, żadnych produktów mięsnych. Nie jest jednak wegański ani bezglutenowy w tej wersji.