Pin it
Murzynek to jedno z tych ciast, które powstają właściwie bez planowania. Masz jajka, kakao i słoik dżemu w szafce, więc dwadzieścia minut później ciasto stoi już w piekarniku.
Ten szybki murzynek z dżemem łączy wszystkie składniki w jednej misce. Nie trzeba ucierać masła na puch ani dzielić ciasta na warstwy. Dżem wmieszany w ciemne kakaowe ciasto tworzy kwaśne, owocowe smugi, które równoważą słodycz.
To przepis dla kogoś, kto wraca z pracy i chce mieć ciasto na stole przed kolacją. Kroi się w kostkę i nie wymaga żadnego dekorowania.
Prosta lista, którą masz w kuchni
Większość tych składników pewnie już leży w Twojej kuchni. Jedyna rzecz, na którą warto zwrócić uwagę, to gęsty dżem bez nadmiaru wody, inaczej ciasto zrobi się mokre w środku.
- Jajka. Spajają ciasto i dodają mu puszystości. Użyj ich w temperaturze pokojowej.
- Cukier. Słodzi ciasto i pomaga brzegom lekko się przyrumienić.
- Olej roślinny. Trzyma ciasto wilgotne przez kilka dni. Nie trzeba go roztapiać jak masło.
- Mleko. Rozcieńcza ciasto do konsystencji gęstej śmietany. Dzięki temu dżem równo się w nim rozprowadza.
- Mąka pszenna. Daje ciastu strukturę. Przesiana z kakao nie tworzy grudek.
- Kakao naturalne. Odpowiada za ciemny kolor i gorzki ton. Jego kwasowość uruchamia sodę.
- Soda oczyszczona. Reaguje z kwaśnym kakao i dżemem. Dzięki temu ciasto ładnie się podnosi.
- Sól. Wyostrza smak kakao. Bez niej ciasto wypada płasko w smaku.
- Dżem z czarnej porzeczki. Wmieszany na końcu, zostaje w cieście jako kwaśne smugi.
Jedna miska, jedno pieczenie
- Przygotuj formę. Rozgrzej piekarnik do 180°C (160°C z termoobiegiem). Wyłóż papierem do pieczenia prostokątną formę o wymiarach około 23x33 cm.
- Utrzyj jajka z cukrem. Miksuj na jaśniejszą, puszystą masę przez około 2-3 minuty. Wlej olej i mleko i miksuj do połączenia.
- Dodaj suche składniki. Przesiej do masy mąkę, kakao, sodę i sól. Zmiksuj na gładkie ciasto bez grudek.
- Wmieszaj dżem. Dodaj dżem i wymieszaj go łyżką, nie mikserem. Zrób to tylko kilka razy, żeby zostały widoczne smugi dżemu.
- Piecz ciasto. Przelej ciasto do formy i wygładź wierzch. Piecz 35 do 40 minut, do suchego patyczka wbitego na środku.
- Ostudź i pokrój. Zostaw ciasto w formie na ruszcie do całkowitego wystudzenia. Inaczej się połamie przy krojeniu.
Dlaczego liczy się rodzaj kakao
Naturalne kakao ma kwaśny odczyn. To ono uruchamia sodę, dzięki czemu ciasto się podnosi bez proszku do pieczenia. Jeśli masz w szafce kakao holenderskie, czyli alkalizowane, zamień sodę na proszek do pieczenia w ilości dwa razy większej. Inaczej ciasto wyjdzie niskie i gumowate. Różnica między kakao naturalnym i alkalizowanym tłumaczy, że liczy się tu kwasowość, nie kolor kakao.
Jak zatrzymać smugi dżemu
Największy błąd to wmieszanie dżemu mikserem do końca. Wtedy całe ciasto robi się jednolicie fioletowe, a smugi znikają. Dodaj dżem na samym końcu. Wymieszaj go łyżką tylko kilka razy, żeby zostały widoczne pasma owocu. To ta sama zasada co przy ciastach marmurkowych. Mieszasz do połączenia, nie do jednorodności.
Czym zastąpić dżem porzeczkowy
Dżem z czarnej porzeczki daje wyraźną kwaskowość, która dobrze kontrastuje z kakao. Działa też dżem śliwkowy, wiśniowy albo malinowy. Unikaj bardzo rzadkich, przetworzonych dżemów, bo mogą rozpłynąć się w cieście. Powidła śliwkowe, gęstsze niż typowy dżem, dają ciemniejsze i bardziej skoncentrowane smugi.
Przechowywanie i czy można zamrozić
Murzynek bez polewy i bez świeżych owoców to zwykłe ciasto, nie nadzienie na bazie nabiału. Według wytycznych dotyczących bezpieczeństwa wypieków, zwykłe ciasta bez nadzienia są bezpieczne w temperaturze pokojowej przez 2-3 dni pod przykryciem. Jeśli chcesz trzymać je dłużej, przełóż do lodówki na tydzień. Pokrojone w kostkę możesz też zamrozić na około trzy miesiące.
Z czym podawać murzynka
Murzynek smakuje najlepiej lekko schłodzony, kiedy smugi dżemu stężeją. Podawaj go z łyżką gęstej śmietany albo szklanką zimnego mleka. Jeśli lubisz mocniejszy akcent czekoladowy, polej kawałek stopioną czekoladą tuż przed podaniem.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę użyć innego dżemu niż z czarnej porzeczki?
Tak, ciasto dobrze znosi zamianę. Dżem śliwkowy, wiśniowy albo malinowy dają podobny, kwaskowaty kontrast z kakao. Wybieraj gęstszy dżem, bo bardzo rzadki może się rozpłynąć w cieście.
- Jak długo murzynek z dżemem zachowuje świeżość?
Ciasto pod przykryciem wytrzymuje w temperaturze pokojowej 2-3 dni. W lodówce zachowa świeżość do około tygodnia. Przed podaniem warto wyjąć je na kilkanaście minut, żeby wróciła mu miękkość.
- Czy murzynka można zamrozić?
Tak. Pokrój ostudzone ciasto w kostkę i zapakuj w zamykane pojemniki albo woreczki. Tak przygotowane wytrzyma w zamrażarce około trzech miesięcy. Rozmrażaj w lodówce albo w temperaturze pokojowej przez kilka godzin.
- Dlaczego moje ciasto wyszło gumowate albo niskie?
Najczęstsza przyczyna to złe dopasowanie kakao i spulchniacza. Naturalne kakao potrzebuje sody, a alkalizowane kakao potrzebuje proszku do pieczenia. Druga możliwa przyczyna to zbyt długie miksowanie ciasta po dodaniu mąki.
- Czy mogę upiec murzynka w mniejszej lub większej formie?
Tak, przelicz czas pieczenia proporcjonalnie do wysokości ciasta w formie. W mniejszej, głębszej formie piecz dłużej, nawet do 50 minut. W większej, płytszej blasze ciasto upiecze się szybciej, więc sprawdzaj patyczkiem już po 25 minutach.
- Czy to ciasto można uznać za wegetariańskie?
Tak, w tej wersji murzynek jest wegetariański, bo nie zawiera mięsa ani żelatyny. Nie jest wegański, bo w cieście są jajka i mleko. Nie zawiera też zamienników bezglutenowych, więc nie nadaje się dla osób na diecie bezglutenowej.