Pin it
To ciasto jest odpowiedzią na pytanie, co zrobić z klasycznym miodownikiem, żeby zaskoczył gości. Warstwy wilgotnego, miodowego spodu przekładamy słodko-kwaśnymi jabłkami i gęstym kremem z chałwy i białej czekolady, który smakuje jak nieoczywista wersja sezamowego smaku znanego z dzieciństwa.
To ciasto na specjalne okazje, bo wymaga czasu. Trzeba upiec trzy placki, zrobić krem i przede wszystkim dać ciastu noc w lodówce, żeby warstwy zmiękły i złączyły się w jedną całość. Sam miodownik robi się szybko, ale efekt końcowy wymaga co najmniej 8 godzin chłodzenia, najlepiej całej nocy. Jeśli zaplanujesz to z wyprzedzeniem, reszta jest prosta.
Co znajdziesz w trzech warstwach
Ten miodownik opiera się na kilku prostych produktach, które razem dają bogaty smak. Wybierz dobry miód płynny i chałwę bez dodatkowej polewy, a resztę pracy zrobi czas w lodówce.
- Miód. Nadaje ciastu wilgotność i głęboki, charakterystyczny aromat.
- Cukier. Dopełnia słodycz i pomaga spodom ładnie się zrumienić.
- Masło. Zmiękcza ciasto i nie pozwala mu wyschnąć po upieczeniu.
- Jajka. Spajają ciasto i dodają mu sprężystości.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę placków, które muszą znieść przekładanie kremem.
- Soda oczyszczona. Reaguje z miodem i spulchnia ciasto bez użycia drożdży.
- Jabłka. Dodają świeżości i kwaskowatości, która przełamuje słodycz kremu.
- Chałwa sezamowa. Daje kremowi charakterystyczny, lekko orzechowy smak sezamu.
- Serek mascarpone. Tworzy gładką, stabilną bazę kremu.
- Śmietanka kremówka. Po ubiciu odpowiada za lekkość kremu.
- Biała czekolada. Dodaje kremowi słodyczy i pomaga mu utrzymać formę po schłodzeniu.
Jak poskładać miodownik krok po kroku
- Zagnieć ciasto miodowe. W rondlu podgrzej miód, cukier i masło na małym ogniu, mieszając do połączenia, i zdejmij z ognia zanim zacznie się gwałtownie gotować. Po ostudzeniu przez około 10 minut wmieszaj jajka jedno po drugim, a potem mąkę wymieszaną z sodą, solą i cynamonem.
- Upiecz trzy placki. Podziel ciasto na trzy równe części i rozwałkuj każdą na papierze do pieczenia na grubość około 3-4 milimetrów. Piecz po jednym w 180°C przez 8-10 minut, do jasnozłotego koloru, i od razu przykrawaj brzegi, gdy placek jest jeszcze ciepły.
- Usmaż jabłka. Obrane i pokrojone w kostkę jabłka podsmaż na maśle z cukrem, cynamonem i sokiem z cytryny przez 8-10 minut, aż zmiękną, ale nie rozpadną się w papkę. Odstaw do całkowitego wystudzenia.
- Zrób krem chałwowy. Zimną śmietankę ubij na sztywno. Mascarpone połącz z roztopioną i ostudzoną białą czekoladą oraz cukrem pudrem, a potem delikatnie wmieszaj ubitą śmietanę i pokruszoną chałwę.
- Przełóż placki kremem i jabłkami. Na pierwszym placku rozłóż jedną trzecią kremu i połowę jabłek, przykryj drugim plackiem i powtórz, a na końcu przykryj trzecim plackiem.
- Udekoruj wierch. Posyp wierch pokruszoną chałwą i odrobiną cynamonu, a całość lekko dociśnij dłonią, żeby warstwy się zespoiły.
- Odstaw do lodówki. Przykryj ciasto i schładzaj co najmniej 8 godzin, najlepiej całą noc, żeby placki zmiękły i krem się ustabilizował przed krojeniem.
Dlaczego ten tort potrzebuje nocy w lodówce
Świeżo upieczone placki miodowe są twarde i chrupkie, zupełnie inne niż miękki spód, który znasz z gotowego miodownika. To krem robi całą pracę. Wilgoć z mascarpone i śmietany wnika w placki przez noc i zmienia je w coś, co można kroić łyżką.
Dlatego nie warto skracać czasu chłodzenia. Osiem godzin to absolutne minimum, a cała noc da lepszy efekt. Pamiętaj też, że ciasto z kremem na bazie mleka trzeba trzymać w lodówce przez cały czas, kiedy nie jest akurat podawane. Jeśli zostanie dłużej niż dwie godziny w temperaturze pokojowej, bezpieczniej je wyrzucić, jak przypomina amerykańska FDA w wytycznych dotyczących produktów łatwo psujących się.
Jakie jabłka sprawdzą się najlepiej
Do nadzienia potrzebujesz jabłek, które zmiękną pod wpływem gotowania, ale nie rozpadną się w gładką papkę. Twarde, kwaskowate odmiany trzymają kształt kostki i dodają ciastu wyrazistej świeżości.
Odmiany takie jak Golden Delicious, Jonathan czy Granny Smith są polecane do pieczenia właśnie dlatego, że zachowują strukturę po obróbce termicznej, jak pokazuje poradnik Penn State Extension na temat przetwarzania jabłek. Unikaj mącznych odmian, które po podsmażeniu zamieniają się w breję bez wyraźnej struktury.
Jeśli jabłka są bardzo słodkie, dodaj odrobinę więcej soku z cytryny, żeby kwas równoważył słodycz kremu i miodu.
Czym właściwie jest chałwa sezamowa
Chałwa to zbita, lekko krucha masa z zmielonego sezamu i karmelizowanego cukru, czasem z dodatkiem orzechów. Dobrą chałwę znajdziesz w sklepach z produktami bliskowschodnimi albo w dużych supermarketach, w dziale ze słodyczami lub bakaliami.
Do kremu wybierz chałwę naturalną, bez polewy czekoladowej, bo tę dodajesz sama w postaci białej czekolady. Sezam jest jednym z dziewięciu głównych alergenów żywności uznawanych w Stanach Zjednoczonych, a FDA traktuje go na równi z glutenem czy orzechami. Jeśli pieczesz dla kogoś z alergią na sezam, ten tort nie jest dla niego bezpieczny, nawet w niewielkiej ilości.
Najczęstszy błąd przy pieczeniu placków
Najwięcej miodowników psuje się na etapie pieczenia placków, nie na etapie kremu. Jeśli rozwałkujesz ciasto za grubo, środek się nie dopiecze, a jeśli przypiekasz za długo, placek wysycha i trudno go później nasączyć kremem.
Rozwałkuj każdą porcję na grubość monety i piecz krótko, do jasnozłotego koloru na brzegach. Placek będzie wydawał się zbyt miękki prosto z piekarnika, ale stężeje po wystudzeniu. Drugi częsty problem to krojenie ciasta zbyt szybko po schłodzeniu. Jeśli krem się rozmazuje przy kroju, włóż tort na 15 minut do zamrażarki, a potem krój gorącym, suchym nożem.
Jak przechowywać resztki miodownika
Pokrojony miodownik trzymaj w lodówce, przykryty, i zjedz w ciągu trzech czterech dni. Smak z czasem się tylko pogłębia, bo placki dalej wchłaniają wilgoć z kremu.
Zostałą chałwę i resztki kremu możesz wykorzystać jako dodatek do naleśników albo wymieszać z jogurtem na szybki deser. Tego ciasta nie zamrażaj w całości z kremem, bo po rozmrożeniu śmietana i mascarpone się rozwarstwią i stracą gładkość.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę zrobić ten miodownik bez chałwy?
Tak, możesz zastąpić chałwę pastą z prażonego sezamu (tahini) w tej samej ilości, choć krem będzie mniej słodki i bardziej płynny. Dobrze sprawdzi się też krem czysto na bazie mascarpone i białej czekolady, bez chałwy, jeśli zależy ci na uniknięciu sezamu.
- Jak długo mogę przechowywać gotowy tort w lodówce?
Pokrojony miodownik z kremem chałwowym wytrzyma w lodówce, dobrze przykryty, trzy do czterech dni. Po tym czasie krem na bazie mascarpone i śmietany zaczyna tracić świeżość, choć ciasto nadal jest bezpieczne, jeśli było stale chłodzone.
- Czy mogę upiec placki dzień wcześniej?
Tak, to nawet dobry pomysł. Upiecz placki, ostudź je całkowicie i przechowuj przykryte w temperaturze pokojowej do następnego dnia. Krem i przełożenie zrób tuż przed złożeniem ciasta, żeby był świeży.
- Jakie jabłka najlepiej wybrać do nadzienia?
Twarde, kwaskowate odmiany jak Golden Delicious, Jonathan czy Granny Smith trzymają kształt po podsmażeniu i nie zamieniają się w papkę. Unikaj bardzo soczystych i mącznych odmian, bo puszczą zbyt dużo wody do kremu.
- Czy to ciasto można zamrozić?
Same upieczone placki miodowe, bez kremu, można zamrozić na około miesiąc, owinięte folią. Całego złożonego tortu z kremem mascarpone i śmietaną nie zamrażaj, bo po rozmrożeniu krem się rozwarstwi i straci gładką konsystencję.
- Czy osoby z alergią na sezam mogą zjeść ten tort?
Nie. Chałwa jest produktem z sezamu, który w Stanach Zjednoczonych uznaje się za jeden z dziewięciu głównych alergenów żywności, więc ten tort nie jest bezpieczny dla osób z alergią na sezam, nawet w małej porcji.
- Dlaczego moje placki miodowe wyszły twarde po upieczeniu?
To normalne prosto z piekarnika. Placek miodowy stężeje po wyjęciu, a potem mięknie od kremu podczas nocy w lodówce. Jeśli po schłodzeniu wciąż jest twardy, prawdopodobnie był rozwałkowany za grubo albo zbyt długo pieczony.