Pin it
Białe ciasto komunijne to klasyk na uroczystość pierwszej komunii. Dwa lekkie blaty z białek przełożone kremem budyniowo-kokosowym dają czysto biały środek bez farbowania i bez laminowania masą cukrową.
To ciasto dla kogoś, kto piecze na dużą rodzinną uroczystość i chce efektu bez fondanu. Wystarczy równo pokrojona kostka i garść wiórków kokosowych na wierzchu.
Biszkopt z samych białek jest lżejszy niż klasyczny biszkopt na całych jajkach, a mąka ziemniaczana robi go sprężystym mimo braku tłuszczu w cieście.
Z czego powstaje biały blat i krem
Do blatów wystarczy kilka podstawowych składników z cukierniczej szafki, więc najważniejsza jest świeżość jajek. Do kremu wybierz jasne wiórki kokosowe i masło o wyrazistym smaku, bo to na nim buduje się cały krem.
- Białka jaj. Ubite na sztywno dają biszkoptowi objętość i jasny, biały kolor bez żółtka.
- Cukier. Stabilizuje piankę z białek i nadaje blatom delikatną chrupkość na brzegach.
- Mąka pszenna. Daje biszkoptowi strukturę, dlatego dodajemy ją delikatnie, żeby nie zniszczyć piany.
- Mąka ziemniaczana. Odpowiada za sprężystość i lekkość blatów mimo braku tłuszczu w cieście.
- Proszek do pieczenia. Wspiera wyrośnięcie blatów, choć główną pracę wykonuje ubita piana.
- Mleko. Baza budyniu, która niesie smak kokosa i wiąże krem.
- Wiórki kokosowe. Dają charakterystyczny smak i strukturę kremu, a część zostaje na dekorację wierzchu.
- Żółtka. Zagęszczają budyń i dodają mu kremowej gładkości.
- Cukier puder. Rozpuszcza się w maśle bez grudek, inaczej niż cukier kryształ.
- Masło. Ubite z cukrem pudrem i połączone z wystudzonym budyniem, tworzy puszysty krem.
Jak upiec blaty i zrobić krem
- Ubij białka. Białka w temperaturze pokojowej ubij mikserem na sztywną pianę, a potem dodawaj cukier po łyżce, ubijając do gęstej i lśniącej masy.
- Dodaj suche składniki. Przesiej mąkę pszenną, mąkę ziemniaczaną, proszek do pieczenia i sól. Wsyp to do piany w dwóch partiach i delikatnie wymieszaj szpatułką ruchem od dołu do góry.
- Upiecz dwa blaty. Masę przełóż do formy o wymiarach około 24x28 cm wyłożonej papierem do pieczenia i piecz w 180°C (356°F) przez 20-25 minut, do lekko złotego koloru. Powtórz dla drugiej porcji ciasta i ostudź oba blaty na ruszcie.
- Zagotuj budyń kokosowy. Jedną szklankę mleka zagotuj w rondlu. W pozostałym mleku rozmieszaj mąkę, żółtka i wiórki kokosowe, wlej do gorącego mleka i mieszaj na małym ogniu, aż budyń widocznie zgęstnieje. Przykryj folią przylegającą do powierzchni i wystudź całkowicie.
- Ubij krem. Masło ubij z cukrem pudrem na puszystą, jasną masę. Potem dokładaj łyżkę po łyżce całkowicie wystudzony budyń, ubijając do gładkości.
- Przełóż i udekoruj. Jeden blat nasącz ostudzonym syropem. Rozsmaruj grubą warstwę kremu, przykryj drugim blatem i pokryj resztą kremu z wierzchu. Posyp wiórkami kokosowymi i schłodź w lodówce minimum 3 godziny przed krojeniem.
Dlaczego piana musi być sztywna
Cały biszkopt stoi na dobrze ubitej pianie. Miska i końcówki miksera muszą być suche i bez grudki tłuszczu, bo nawet kropla żółtka czy oleju nie pozwoli białkom wystarczająco się spienić. Ubijaj najpierw na średnich obrotach do powstania piany, a potem zwiększ prędkość i dodawaj cukier po łyżce.
Gotowa piana powinna być lśniąca i gęsta i nie powinna wypadać z odwróconej do góry nogami miski. Mąkę i skrobię wsypuj w dwóch partiach i mieszaj szpatułką ruchem od dołu do góry, krótko i delikatnie. Zbyt długie mieszanie wygania powietrze i blat wychodzi płaski.
Najczęstszy błąd przy robieniu kremu
Największy błąd to łączenie ciepłego budyniu z masłem. Nawet lekko ciepły budyń rozpuszcza masło i krem się rozwarstwia na oleistą ciecz i grudki. Budyń musi wystygnąć do temperatury pokojowej. Przykryj go folią przylegającą do powierzchni, żeby nie zrobiła się skórka.
Drugi istotny punkt to samo gotowanie budyniu z żółtkiem. Mieszanka jajeczno-mleczna powinna zostać podgrzana do momentu widocznego zgęstnienia na ogniu, a nie tylko lekko podniesiona w temperaturze. Amerykańska FDA zaleca, żeby potrawy na bazie jajek osiągały temperaturę co najmniej 71°C (160°F). W praktyce oznacza to budyń, który widocznie gęstnieje i przestaje wyglądać surowo i płynnie.
Zamienniki, które nadal działają
Jeśli nie masz mąki ziemniaczanej, zastąp ją mąką kukurydzianą w tej samej ilości. Blat będzie odrobinę mniej sprężysty, ale nadal lekki. Część wiórków kokosowych możesz zamienić na zmielone migdały, jeśli w rodzinie nikt nie przepada za wyraźnym smakiem kokosa.
Oryginalne przepisy na to ciasto czasem nasączają blaty wodą z alkoholem. Na komunijny stół lepiej sprawdzi się syrop z wody, cukru i soku z cytryny albo wanilii, bo częstujemy też dzieci. Smak zostaje, a ciasto je każdy gość.
Przechowywanie do dnia uroczystości
Krem zawiera mleko, żółtka i masło. Całe ciasto trzeba trzymać w lodówce, nie na kuchennym blacie. Amerykańskie wytyczne rozszerzenia Virginia Tech dla wyrobów z kremem budyniowym czy śmietankowym mówią, że takie wypieki nie powinny stać w temperaturze pokojowej dłużej niż 2 godziny, a w lodówce zachowują dobrą jakość przez 3-4 dni.
Gotowe, udekorowane ciasto przykryj pokrywą lub folią, żeby wierzch z wiórkami kokosowymi nie wysychał i nie przejmował zapachów z lodówki. Same blaty, bez kremu, możesz upiec dzień wcześniej i trzymać owinięte w temperaturze pokojowej.
Jak podać ciasto na komunię
Ciasto kroi się najlepiej długim nożem, zanurzonym w ciepłej wodzie i osuszonym papierowym ręcznikiem, żeby krem nie lepił się do ostrza. Równe kwadraty czy prostokąty wyglądają porządnie na półmisku, bez konieczności piętrowania czy dekorowania kwiatami z masy cukrowej.
Jeśli chcesz dodać odświętny akcent, grubo nasyp wiórki kokosowe tylko na środek wierzchu, a brzegi zostaw gładkie. Efekt przypomina śnieg i pasuje do białej stylistyki komunijnej. Podawaj ciasto dobrze schłodzone, prosto z lodówki. Krem wtedy najlepiej trzyma krój.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy nasączenie blatów musi zawierać alkohol?
Nie. Oryginalne przepisy na to ciasto czasem używają wody z likierem, ale na stół komunijny lepiej sprawdzi się syrop z wody, cukru i odrobiny soku z cytryny lub wanilii. Smak nasączenia zostaje delikatny, a ciasto mogą zjeść także dzieci.
- Czy mogę zastąpić mąkę ziemniaczaną czymś innym?
Tak, mąka kukurydziana w tej samej proporcji działa podobnie i da lekki, sprężysty blat. Unikaj zastępowania jej samą mąką pszenną, bo biszkopt straci charakterystyczną puszystość.
- Jak długo ciasto z kremem kokosowym zachowuje świeżość?
Ponieważ krem zawiera jajka i mleko, ciasto trzeba przechowywać w lodówce i zjeść w ciągu 3-4 dni, zgodnie z wytycznymi dotyczącymi wypieków z kremem budyniowym. Nie powinno stać w temperaturze pokojowej dłużej niż 2 godziny.
- Czy blaty biszkoptowe można upiec wcześniej?
Tak, ostudzone blaty bez kremu przetrwają dzień w temperaturze pokojowej owinięte folią, a nawet miesiąc w zamrażarce. Krem zrób świeży w dniu składania ciasta, bo najlepiej trzyma strukturę tuż po przygotowaniu.
- Co zrobić, jeśli krem się rozwarstwił?
Zwykle to znak, że budyń był jeszcze ciepły, kiedy połączyłaś go z masłem. Odstaw krem na kilka minut do chłodniejszego miejsca, a potem ubij ponownie na wysokich obrotach. W większości przypadków wraca do gładkiej, jednolitej konsystencji.
- Czy to ciasto można zrobić bez kokosa, dla kogoś kto go nie lubi?
Tak, zastąp wiórki kokosowe zmielonymi migdałami albo po prostu je pomiń. Budyń pozostanie smaczny jako klasyczny krem waniliowy, tylko mniej charakterystyczny w smaku.