Pin it
To ciasto to trzy różne tekstury na jednym kawałku: wilgotny, lekko orzechowy spód z makiem, kwaskowata warstwa malin i krucha, sypka beza na wierchu kremu z mascarpone. Robi wrażenie na stole, a każdy element da się przygotować z wyprzedzeniem.
Cały proces trwa raczej pół dnia niż pół godziny. Sama beza suszy się w piekarniku ponad godzinę, a krem potrzebuje czasu w chłodziarce, żeby dobrze się związał. Nic z tego nie wymaga jednak stałej uwagi, więc spokojnie można zajmować się czymś innym w tle.
Jeśli lubisz połączenie maku i owoców, sprawdzi się na urodziny, na święta albo po prostu wtedy, gdy chcesz przygotować coś efektowniejszego niż standardowy sernik.
Mak, maliny i krucha beza
Mak najlepiej kupić świeżo mielony albo zemleć go samodzielnie tuż przed użyciem, bo szybko traci aromat. Maliny mogą być świeże albo mrożone, obie wersje dają podobnie intensywny smak po ugotowaniu z cukrem.
- Mak mielony. Daje spodowi charakterystyczny, lekko orzechowy smak i gęstą, wilgotną strukturę.
- Mleko. Parzy mak i zmiękcza go, dzięki czemu spód nie wychodzi suchy.
- Masło. Spaja ciasto i dodaje mu maślanej głębi smaku.
- Żółtka. Wiążą spód i nadają mu delikatnie żółty kolor.
- Mąka pszenna i proszek do pieczenia. Budują strukturę spodu i pozwalają mu lekko wyrosnąć.
- Białka. Ubite na sztywno z cukrem tworzą chrupiącą bezę na wierchu ciasta.
- Cukier do bezy. Stabilizuje piankę i odpowiada za jej błyszczącą, kruchą skorupkę.
- Maliny. Wprowadzają kwaskowatość, która równoważy słodycz bezy i kremu.
- Mąka ziemniaczana. Zagęszcza warstwę malinową, żeby nie rozmoczyła spodu.
- Serek mascarpone i śmietanka kremówka. Tworzą gładki, lekko maślany krem, który trzyma kształt po schłodzeniu.
Spód, maliny, krem i beza
- Zalej mak mlekiem. Zagotuj mleko, zalej nim mak mielony, wymieszaj i odstaw na 15-20 minut, aż wchłonie płyn i przestygnie.
- Upiecz bezę. Białka ubij ze szczyptą soli na sztywną piankę, dodawaj cukier po łyżce, ubijając do gęstej, lśniącej masy, na końcu wmieszaj sok z cytryny i mąkę ziemniaczaną. Rozprowadź na blasze wyłożonej papierem w prostokąt wielkości formy i susz w piekarniku w 100-110°C przez 1,5-2 godziny, aż będzie sucha i krucha, potem wystudź ją w wyłączonym piekarniku z przymkniętymi drzwiczkami.
- Zrób spód makowy. Roztopione masło utrzyj z cukrem i żółtkami, dodaj namoczony mak, a potem mąkę wymieszaną z proszkiem do pieczenia i solą. Przelej do wyłożonej papierem prostokątnej formy i piecz w 175-180°C około 20-25 minut, do suchego patyczka, a następnie wystudź całkowicie w formie.
- Ugotuj warstwę malinową. Maliny podgrzewaj z cukrem kilka minut, aż puszczą sok, wmieszaj mąkę ziemniaczaną rozmieszaną z odrobiną wody i gotuj jeszcze 1-2 minuty do zgęstnienia. Przestudzoną masę rozsmaruj na wystudzonym spodzie i wstaw na 30 minut do lodówki.
- Zrób krem i rozsmaruj go. Śmietankę ubij na sztywno, dodaj mascarpone, cukier puder i wanilię, wymieszaj do gładkości i rozprowadź na schłodzonej warstwie malinowej. Wygładź wierch i wstaw ciasto do lodówki na co najmniej godzinę.
- Udekoruj bezą i podawaj. Wystudzoną bezę połam na nieregularne kawałki i ułóż na kremie tuż przed podaniem, żeby zachowała chrupkość. Krój ciasto ostrym nożem zanurzonym wcześniej w ciepłej wodzie.
Jak upiec bezę, by się udała
Beza, która ma być chrupiąca w środku, musi się bardziej suszyć niż piec. Niska temperatura i długi czas sprawiają, że wilgoć odparowuje równomiernie, a piana nie brązowieje za szybko na zewnątrz, pozostając wewnątrz surowa. Egg white solidnie wypieczone przez dłuższy czas są też po prostu bezpieczniejsze niż krótko podsuszana piana, zgodnie z wytycznymi amerykańskiej agencji FSIS dotyczącymi bezpiecznego przygotowania jaj. Jeśli beza mięknie po wyjęciu, zostaw ją dłużej w wyłączonym piekarniku, zamiast otwierać drzwiczki od razu.
Najczęstszy błąd z makiem
Mak, który nie zdążył wchłonąć mleka, zostaje w cieście twardy i chrupiący w niewłaściwy sposób, zamiast dać gładką, wilgotną strukturę. Dwadzieścia minut parzenia to minimum, a jeśli masz czas, zostaw go nawet na godzinę. Drugi częsty problem to kupiony wcześniej mak, który zdążył zjełczeć, bo jest dość tłusty i szybko traci świeżość. Kupuj go w małych ilościach i przechowuj w lodówce, najlepiej w zamkniętym pojemniku.
Zamienniki, które naprawdę działają
Maliny można zastąpić jeżynami albo truskawkami, zachowując te same proporcje cukru i mąki ziemniaczanej. Mascarpone zamienisz na gęsty serek śmietankowy typu kremowy twarożek, choć krem wyjdzie lekko mniej maślany. Jeśli zależy Ci na lżejszej wersji, zmniejsz ilość cukru pudru w kremie o jedną czwartą, deser wciąż będzie wystarczająco słodki dzięki bezie i warstwie malinowej. Wersję bezglutenową opisujemy w pytaniach poniżej.
Przechowywanie i dobre nawyki
Gotowe ciasto trzymaj w lodówce pod przykryciem i zjedz w ciągu 2-3 dni, zgodnie z ogólną zasadą bezpiecznego przechowywania wyrobów z surowym lub lekko podpieczonym jajem opisaną na stronie amerykańskiego programu FoodSafety.gov o bezpiecznych temperaturach. Elementy możesz rozłożyć na dwa dni: spód i bezę upiecz wcześniej i przechowuj osobno w suchym miejscu, a warstwę malinową i krem zrób dzień przed podaniem.
Do czego podać to ciasto
Najlepiej smakuje dobrze schłodzone, prosto z lodówki, kiedy krem jest zwarty a beza wciąż chrupiąca. Dobrze komponuje się z czarną kawą albo mocną herbatą, które przełamują słodycz kremu i bezy. Na większe spotkanie pokrój je w mniejsze kwadraty, bo jest dość bogate i niewielka porcja w pełni zaspokaja apetyt na coś słodkiego.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę użyć mrożonych malin?
Tak, mrożone maliny działają równie dobrze i nie trzeba ich wcześniej rozmrażać, wystarczy wydłużyć gotowanie o kilka minut, bo puszczą więcej wody. Według wskazówek uniwersyteckiego poradnika o zamrażaniu owoców dobrze zamrożone maliny zachowują smak i strukturę przez wiele miesięcy, więc spokojnie można je kupić z zapasem.
- Jak przechowywać gotowe ciasto?
Trzymaj je w lodówce, przykryte, i zjedz w ciągu 2-3 dni. Beza z czasem nasiąka wilgocią z kremu i traci chrupkość, dlatego najlepiej dokładać ją na wierch tuż przed podaniem, jeśli robisz ciasto z większym wyprzedzeniem.
- Czy da się zrobić wersję bez glutenu?
Tak, wystarczy zamienić mąkę pszenną na bezglutenową mieszankę do wypieków w tej samej proporcji i sprawdzić, czy proszek do pieczenia też jest bezglutenowy. Mak, maliny, mascarpone i beza naturalnie nie zawierają glutenu.
- Dlaczego moja beza płynie albo pęka po upieczeniu?
Najczęściej winny jest cukier dodany za szybko, zbyt wysoka temperatura pieczenia albo wilgotny dzień. Dodawaj cukier po łyżce, ubijając cały czas, i susz bezę raczej dłużej w niższej temperaturze niż krótko w wysokiej.
- Czy mogę zrobić to ciasto bez laktozy?
Możesz zamienić mleko, masło, mascarpone i śmietankę na ich odpowiedniki bez laktozy, proporcje zostają takie same. Smak będzie bardzo zbliżony, choć krem może wyjść odrobinę mniej gęsty.
- Ile w sumie trwa przygotowanie tego ciasta?
Samo mieszanie i składanie zajmuje około 40 minut, ale beza suszy się w piekarniku 1,5-2 godziny, a krem potrzebuje jeszcze co najmniej godziny w lodówce. Licząc wszystko razem, warto zarezerwować sobie na to ciasto spokojne popołudnie, choć większość tego czasu nie wymaga Twojej obecności w kuchni.