Pin it
Pierogi ruskie to jedno z tych dań, które w polskiej kuchni nie wychodzą z mody. Farsz z ziemniaków i twarogu jest prosty, ale dobrze zrobiony smakuje zupełnie inaczej niż ten z mrożonki.
Ten przepis jest dla kogoś, kto chce zrobić pierogi od zera i mieć pewność, że się nie rozklejają podczas gotowania. Najważniejsze są trzy rzeczy: dobrze odciśnięty twaróg, elastyczne ciasto i mocno zlepione brzegi.
Całość zajmuje około półtorej godziny, ale większość tego czasu to lepienie, nie gotowanie. Część pierogów można zamrozić na później, o czym więcej niżej.
Z czego powstaje dobry farsz
Farsz robi się z czterech składników, więc jakość każdego ma znaczenie. Wybierz mączyste ziemniaki i dobrze odciśnięty twaróg, bo wodnisty farsz rozsadza ciasto.
- Mąka pszenna. Baza ciasta, daje mu elastyczność i trzyma farsz w całości podczas gotowania.
- Ciepła woda. Łączy mąkę w gładkie ciasto bez dodawania jajka.
- Olej. Zmiękcza ciasto i ułatwia wałkowanie na cienki plaster.
- Ziemniaki. Główna masa farszu, najlepiej mączyste odmiany, bo dają suchszą konsystencję.
- Twaróg. Dodaje kremowości i lekko kwaskowego smaku, musi być dobrze odciśnięty z serwatki.
- Cebula. Podsmażona na maśle, nadaje farszowi i polewie słodki, karmelowy aromat.
- Masło i śmietana. Klasyczna polewa, która podkreśla smak gotowych pierogów.
Jak złożyć pierogi krok po kroku
- Ugotuj ziemniaki. Obrane i pokrojone ziemniaki ugotuj w osolonej wodzie przez 18-20 minut, do miękkości, odcedź i rozgnieć na gładkie puree, gdy są jeszcze gorące.
- Podsmaż cebulę. Pokrojoną cebulę zeszklij na maśle na złoty kolor, połowę zostaw do farszu, połowę do podania.
- Zrób farsz. Wymieszaj puree z odciśniętym twarogiem i połową cebuli, dopraw solą i pieprzem, farsz powinien być gęsty i dobrze trzymać formę.
- Zagnieć ciasto. Mąkę, ciepłą wodę, olej i sól połącz i wyrabiaj około 5-7 minut, aż ciasto będzie gładkie i elastyczne, przykryj i odstaw na 20-30 minut.
- Wykrój kółka i nałóż farsz. Rozwałkuj ciasto na placek o grubości 2-3 mm, wykrawaj kółka o średnicy około 8 cm i na każde nałóż łyżeczkę farszu.
- Zlep pierogi. Złóż każde kółko na pół i dociśnij brzegi od środka na zewnątrz, żeby nie zostało pod spodem powietrze.
- Ugotuj i podsmaż. Wrzuć pierogi partiami do wrzącej osolonej wody, gotuj 2-3 minuty od wypłynięcia na powierzchnię, odcedź i obtocz w pozostałej cebuli z masłem.
Sekret szczelnego zlepienia pierogów
Najczęstszy powód, dla którego pierogi się otwierają w garnku, to źle zlepiony brzeg. Ciasto trzeba złożyć równo na pół, dociskając od środka w stronę brzegów, żeby wypchnąć powietrze. Jeśli brzeg jest suchy, zwilż go odrobiną wody na palcu, zanim go zlepisz.
Nie przesadzaj z farszem. Jedna łyżeczka na kółko o średnicy 8 cm to bezpieczna ilość, więcej sprawia, że ciasto się rozciąga i pęka podczas gotowania. Po zlepieniu sprawdź brzeg kciukiem, małe pęknięcie łatwo załatać mokrym palcem.
Twaróg czy inny ser
Twaróg to standard w pierogach ruskich, bo jest gęsty i nie puszcza dużo wody po wymieszaniu z ziemniakami. Najlepiej wybrać twaróg półtłusty i przecisnąć go przez sitko albo przez maszynkę do mielenia, dzięki temu farsz będzie gładki, a nie grudkowaty.
Jeśli nie masz twarogu, zadziała też gęsta ricotta po odsączeniu na sitku przez godzinę. Unikaj twarogów śmietankowych do smarowania, bo są zbyt wodniste i farsz się rozpadnie.
Mrożenie i przechowywanie pierogów
Ugotowane pierogi ruskie trzymaj w lodówce w zamkniętym pojemniku i zjedz w ciągu 3 do 4 dni, zgodnie z ogólną zasadą przechowywania gotowych dań opisaną przez amerykański ośrodek doradztwa rolniczego UW-Extension. Żeby szybko ostygły, rozłóż je na jedną warstwę na talerzu, zanim włożysz je do lodówki.
Surowe, uformowane pierogi najlepiej zamrozić przed gotowaniem. Ułóż je w jednej warstwie na tacy wyłożonej papierem, zamroź do stężenia, a potem przełóż do pojemnika. Gotuj je prosto z zamrażarki, bez rozmrażania, dodając do czasu gotowania dodatkową minutę lub dwie.
Co podać do pierogów ruskich
Klasyka to podsmażona cebula i roztopione masło, czasem z łyżką śmietany na talerzu. Dla kontrastu dobrze działa też chrupiący boczek pokrojony w kostkę i podsmażony razem z cebulą.
Jako samodzielny obiad wystarczy porcja pierogów z surówką z kiszonej kapusty albo mizerią, które przełamują ciężkość farszu. Na kolację podaj mniejszą porcję z dodatkiem szczypiorku i odrobiną pieprzu.
Zielone ziemniaki w farszu
Zielone przebarwienie na skórce ziemniaka oznacza wyższy poziom solaniny, naturalnej substancji, która w dużych ilościach bywa szkodliwa. Według wytycznych uniwersyteckiego ośrodka rolniczego University of Alaska Fairbanks, solanina gromadzi się głównie w skórce i tuż pod nią, a obranie ziemniaka usuwa większość zagrożonej tkanki.
Do farszu wybieraj ziemniaki bez widocznej zieleni. Jeśli trafi się lekko zazieleniony, obierz go grubiej niż zwykle i odkrój zielone miejsca, a przy mocnym zabarwieniu i gorzkim smaku po ugotowaniu lepiej go po prostu wyrzucić.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy ciasto na pierogi ruskie musi mieć jajko?
Nie, klasyczne ciasto na pierogi robi się tylko z mąki, wody, oleju i soli. Jajko można dodać, żeby ciasto było bardziej elastyczne, ale wtedy warto zmniejszyć odrobinę ilość wody.
- Czym zastąpić twaróg w farszu?
Dobrze sprawdza się gęsta ricotta po odsączeniu na sitku przez godzinę albo suchy twaróg wiejski, dokładnie odciśnięty z wody. Unikaj serków śmietankowych do smarowania, bo są zbyt wodniste i farsz się rozpadnie podczas formowania.
- Jak długo mogą stać ugotowane pierogi w lodówce?
Ugotowane pierogi w zamkniętym pojemniku wytrzymują w lodówce 3 do 4 dni. Włóż je do lodówki najpóźniej dwie godziny po ugotowaniu, żeby szybko ostygły.
- Czy pierogi ruskie można mrozić na surowo?
Tak, to najlepszy sposób na zapas. Ułóż uformowane pierogi na tacy, zamroź pojedynczo, a potem przełóż do pojemnika i gotuj od razu z zamrażarki, bez rozmrażania.
- Dlaczego moje pierogi rozklejają się podczas gotowania?
Najczęściej brzeg był niedokładnie zlepiony albo farszu było za dużo. Dociśnij brzeg kciukiem od środka w stronę zewnętrznej krawędzi i nie wkładaj więcej niż łyżeczkę farszu na kółko o średnicy 8 cm.
- Czy pierogi ruskie można podać na słodko?
Pierogi ruskie są z natury wytrawne, bo farsz łączy ziemniaki, twaróg i cebulę. Słodkie pierogi z twarogiem to inny przepis, bez ziemniaków i cebuli w farszu.