Pin it
Ciasto z niespodzianką to jeden z tych wypieków, które robi się raz, a potem wraca się do niego co kilka miesięcy, bo rodzina o nie prosi. Pod warstwą czekoladowego biszkoptu i kremu z mascarpone chowają się mini rogaliki, które po przekrojeniu ciasta wyglądają jak mała niespodzianka na talerzu. Dzieci uwielbiają to odkrywanie, a dorośli doceniają kontrast chłodnego kremu z galaretką na wierchu.
Całość wymaga trochę czasu, ale większość to czekanie, nie praca w kuchni. Upieczenie biszkoptu i złożenie ciasta zajmuje około godziny, resztę robi lodówka. Licz się z tym, że ciasto potrzebuje minimum 4 godzin chłodzenia, a najlepiej smakuje po całej nocy, kiedy krem dobrze stężeje i przegryzie się z galaretką.
Co znajdziesz w tym cieście
Żaden ze składników nie jest egzotyczny, znajdziesz je w zwykłym markecie. Zwróć uwagę na świeżość jajek i wybierz śmietankę kremówkę o zawartości tłuszczu minimum 30%, bo tylko taka dobrze się ubije.
- Jajka. Ubite na sztywno z cukrem dają biszkoptowi lekkość i wysokość, bez nich ciasto wyjdzie płaskie.
- Cukier. Część idzie do biszkoptu, część do kremu, równoważy gorycz kakao i kwaskowatość galaretki.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę biszkoptu, wsyp ją delikatnie, żeby nie zniszczyć napowietrzonej masy jajecznej.
- Kakao. Daje ciemny kolor i czekoladowy smak, wybierz kakao ciemne, nie rozpuszczalne.
- Śmietanka kremówka 30-36%. Podstawa kremu, musi być bardzo zimna, żeby się dobrze ubiła.
- Serek mascarpone. Dodaje kremowi gęstości i delikatnie maślanego smaku, wybierz zimny, prosto z lodówki.
- Cukier puder. Słodzi krem bez grudek, rozpuszcza się szybciej niż cukier biały.
- Żelatyna. Stabilizuje krem, dzięki niej plastry ciasta nie rozpływają się na talerzu.
- Mini rogaliki. To one są niespodzianką schowaną w środku, nadają ciastu chrupkość i dodatkową słodycz.
- Galaretka truskawkowa. Błyszczący, owocowy wierch, który odcina słodycz kremu kwaskowatą nutą.
Jak poskładać ciasto krok po kroku
- Upiecz biszkopt kakaowy. Białka ubij z solą na sztywną pianę, dodawaj cukier po łyżce, ubijając do gładkiej i lśniącej masy. Wmieszaj żółtka, a potem przesianą mąkę z kakao, delikatnie, od dołu do góry. Przełóż do formy 24x24 cm wyłożonej papierem do pieczenia i piecz 20 minut w 180°C (góra-dół) do suchego patyczka. Ostudź całkowicie i przekrój na dwa blaty.
- Rozpuść żelatynę. Żelatynę zalej gorącą wodą, zamieszaj do rozpuszczenia i odstaw do przestudzenia, tak by była letnia, kiedy dodasz ją do kremu.
- Ubij krem z mascarpone. Bardzo zimną śmietankę ubij z cukrem pudrem na sztywno. Dodaj mascarpone i ubijaj jeszcze chwilę do gładkości. Na końcu wlej letnią żelatynę i krótko zmiksuj, żeby się równo rozprowadziła w kremie.
- Poskładaj ciasto z niespodzianką. Na pierwszym blacie biszkoptu rozłóż połowę kremu, ułóż na nim mini rogaliki jeden przy drugim w jednej warstwie, przykryj resztą kremu i nakryj drugim blatem biszkoptu.
- Przygotuj i wylej galaretkę. Galaretkę truskawkową rozpuść w gorącej wodzie, ostudź do letniej temperatury i wylej równą warstwą na wierch ciasta, gdy krem jest już schłodzony i stężały.
- Schłodź ciasto. Odstaw ciasto do lodówki na minimum 4 godziny, najlepiej na całą noc, żeby krem i galaretka dobrze stężały przed krojeniem.
Sekret puszystego kakaowego biszkoptu
Biszkopt kakaowy wychodzi puszysty tylko wtedy, gdy białka są ubite naprawdę sztywno, czyli odwrócona miska nie przechyla piany. Ubijaj je bez śladu tłuszczu i żółtka w misce, nawet odrobina żółtka spowalnia ubijanie piany. Cukier dodawaj stopniowo, łyżka po łyżce. Dzięki temu masa staje się gładka i lśniąca, a nie ziarnista. Żółtka wmieszaj krótko, tylko do połączenia, a przesianą mąkę z kakao wsyp w dwóch partiach, składając masę szpatułką od dołu do góry. Energiczne mieszanie w tym momencie wygania powietrze z piany i biszkopt wychodzi niski i gumowaty. Piecz od razu po przełożeniu do formy, bo masa jajeczna z czasem traci objętość. Sprawdzaj upieczenie patyczkiem wbitym w środek, powinien wyjść suchy.
Dlaczego żelatyna trzyma krem w całości
Sama ubita na sztywno śmietana z czasem robi się wodnista, zwłaszcza pod ciężarem kremu i mini rogalików. Żelatyna rozpuszczona w gorącej wodzie i wmieszana do kremu w odpowiednim momencie działa jak klej. Dzięki niej pokrojone ciasto nie rozlewa się na talerzu. Według Iowa State University Extension żelatynę trzeba najpierw namoczyć w chłodnej wodzie i rozpuścić do przejrzystości, a potem ostudzić do temperatury pokojowej, zanim trafi do ubitej śmietany. Gorąca żelatyna rozpuszcza pianę. Dodaj ją dokładnie wtedy, gdy krem zaczyna gęstnieć, i od razu przełóż krem na biszkopt, bo z żelatyną szybko traci gładkość.
Najczęstszy błąd z warstwą niespodzianki
Najczęściej psuje się dokładnie to, co ma być atrakcją ciasta, czyli warstwa z rogalikami. Jeśli ułożysz je na kremie, który jest za miękki albo za ciepły, zaczną tonąć i po przekrojeniu zobaczysz je przesunięte w jedną stronę albo na samym dnie. Krem musi być gęsty i trzymać formę na łyżce, zanim zaczniesz nim przekładać. Drugi częsty błąd to ułożenie rogalików za gęsto, jeden na drugim. Krem nie wypełnia wtedy przestrzeni między nimi i po schłodzeniu zostają puste kieszenie powietrza. Układaj je w jednej warstwie, z niewielkim odstępem, i dociśnij delikatnie dłonią, żeby krem wypełnił szczeliny.
Przechowywanie ciasta i bezpieczne podawanie
Ciasto z niespodzianką zawiera śmietanę, mascarpone i jajka w biszkopcie, więc traktuj je jak każdy inny wypiek z kremem i trzymaj w lodówce. Według Iowa State University Extension wypieki z nadzieniem na bazie nabiału mogą stać w temperaturze pokojowej maksymalnie dwie godziny od momentu wyjęcia z lodówki. Po tym czasie trzeba je schłodzić. W praktyce wyjmujesz ciasto z lodówki tuż przed podaniem, a resztki chowasz z powrotem jak najszybciej. Trzymaj je przykryte folią lub w zamkniętym pojemniku w lodówce i zjedz w najbliższych dniach, bo krem z mascarpone i galaretka nie należą do produktów, które długo zachowują świeżość. Jeśli zauważysz nieprzyjemny zapach, wysychanie kremu albo zmianę koloru, wyrzuć resztki.
Warianty i zamienniki składników
Mini rogaliki możesz zastąpić innymi małymi ciastkami o podobnej wielkości, na przykład biszkoptowymi paluszkami albo kruchymi herbatnikami. Najważniejsze, żeby nie rozpadały się od wilgoci kremu. Galaretkę truskawkową łatwo wymienisz na wiśniową albo malinową, obie dobrze komponują się z czekoladowym biszkoptem. Jeśli wolisz mniej słodkie ciasto, zmniejsz cukier puder w kremie o jedną łyżkę i pomiń polewanie galaretką, a podaj ciasto z garścią świeżych owoców na talerzu. Dla wersji bez kakao wystarczy pominąć je w biszkopcie i dodać odrobinę wanilii. Środek z galaretką i rogalikami będzie wtedy jeszcze bardziej widoczny na przekroju.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę zrobić krem bez żelatyny?
Możesz, ale krem będzie mniej stabilny i po pokrojeniu ciasto szybciej się rozleje na talerzu. Jeśli nie masz żelatyny, użyj śmietanki o wyższej zawartości tłuszczu (36%), ubij ją bardzo sztywno i trzymaj ciasto w lodówce do samego podania.
- Jak długo ciasto z niespodzianką może stać poza lodówką?
Nie dłużej niż dwie godziny, licząc od momentu wyjęcia z chłodu. Po tym czasie krem na bazie nabiału zaczyna robić się niebezpieczny do spożycia, więc odstaw resztki z powrotem do lodówki.
- Czym zastąpić mini rogaliki 7 dni?
Dobrze sprawdzą się małe ciastka biszkoptowe, wafelki w czekoladzie albo kawałki gotowego rogala francuskiego pokrojone na mniejsze kęsy. Ważne, żeby nie rozmiękły zbyt szybko w kremie.
- Dlaczego mój krem się rozwarstwia albo nie tężeje?
Najczęściej śmietana była za ciepła przed ubijaniem albo żelatyna trafiła do kremu, gdy była jeszcze gorąca, co rozpuszcza pianę. Zawsze ubijaj bardzo zimną śmietankę i dodawaj żelatynę letnią, nigdy gorącą.
- Czy mogę użyć innej galaretki niż truskawkowa?
Tak, wiśniowa, malinowa albo galaretka z czarnej porzeczki równie dobrze komponują się z czekoladowym biszkoptem. Unikaj galaretek cytrusowych, ich smak gorzej łączy się z kremem z mascarpone.
- Czy ciasto z niespodzianką można zamrozić?
Sam biszkopt owszem, ale krem z żelatyną i galaretka po rozmrożeniu zmieniają konsystencję i puszczają wodę. Lepiej przygotować całe ciasto maksymalnie dzień lub dwa przed podaniem i trzymać je w lodówce, nie w zamrażarce.
- Ile porcji wychodzi z tej formy i czy można ją powiększyć?
Z formy 24x24 cm wychodzi około 12 porcji. Jeśli chcesz upiec większe ciasto, użyj formy 30x30 cm i zwiększ wszystkie składniki o połowę, pamiętając, że biszkopt w większej formie może potrzebować kilku dodatkowych minut pieczenia.