Pin it
Czarne ciasto z cukinią wygląda jak zwykły keks, a smakuje jak gęsty, wilgotny brownie z lekką nutą cynamonu i porzeczek.
To dobry przepis na te tygodnie, gdy w ogrodzie albo na targu cukinii jest więcej niż pomysłów na obiad. Jedna duża cukinia wystarczy na całą blachę ciasta.
Sekret tkwi w połączeniu ciemnego kakao z dżemem z czarnej porzeczki. Dżem dogrzewa kolor do prawdziwej czerni, a cukinia trzyma środek wilgotny jeszcze trzeci dzień po upieczeniu.
Składniki na czarną blachę z cukinią
Do tego ciasta nie potrzebujesz niczego egzotycznego, tylko dobrego kakao i naprawdę dojrzałej cukinii. Wybierz kakao ciemne, holenderskie albo alkalizowane, bo to ono robi kolor głęboko czarnym, nie tylko brązowym.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę blachy i utrzymuje ją w formie po pokrojeniu na kawałki.
- Kakao ciemne. Odpowiada za głęboki, prawie czarny kolor i czekoladowy smak bez dodawania czekolady.
- Proszek do pieczenia i soda oczyszczona. Razem podnoszą ciasto i dbają o lekką, ale wilgotną strukturę.
- Cynamon. Dodaje ciepła w tle, bez którego ciasto smakowałoby płasko.
- Jajka. Spajają ciasto i dają mu sprężystość.
- Cukier i cukier wanilinowy. Słodzą i wzmacniają aromat waniliowy w tle kakao.
- Olej rzepakowy. Trzyma ciasto wilgotne dłużej niż masło, nawet po dwóch dniach w pojemniku.
- Mleko. Rozrzedza ciasto do odpowiedniej konsystencji, żeby dobrze rozlało się w blasze.
- Starta cukinia. Dodaje wilgoci i delikatności, prawie nie czuć jej w smaku.
- Dżem z czarnej porzeczki. Pogłębia kolor do czerni i dodaje lekko kwaskowatą nutę owocową.
Jak upiec czarną blachę krok po kroku
- Zetrzyj cukinię. Umyj cukinię, odkrój końce i zetrz ją na tarce o drobnych oczkach, razem ze skórką. Odstaw, nie odciskaj jej z soku.
- Połącz suche składniki. W misce wymieszaj mąkę, kakao, proszek do pieczenia, sodę, cynamon i szczyptę soli.
- Ubij jajka z cukrem. W drugiej misce ubij jajka z cukrem i cukrem wanilinowym na jasną, puszystą masę, przez około 2 minuty mikserem.
- Dodaj mokre dodatki. Wlej olej i mleko, dołóż startą cukinię razem z sokiem oraz dżem porzeczkowy, wymieszaj do połączenia.
- Złącz ciasto. Dodaj suche składniki do mokrych w dwóch partiach, mieszając łyżką tylko do połączenia, żeby ciasto nie stwardniało.
- Piecz w blasze. Przełóż ciasto do blaszki 23x33 cm wyłożonej papierem i piecz w 180°C (bez termoobiegu) 40-45 minut, do suchej wykałaczki.
- Ostudź i pokrój. Zostaw ciasto w blasze do całkowitego wystudzenia, potem pokrój je na kwadraty.
Skąd ten głęboki czarny kolor
Nazwa "czarne ciasto" nie jest przesadą, jeśli użyjesz dobrego kakao. Zwykłe, naturalne kakao daje raczej ciepły brąz, a kakao holenderskie, alkalizowane, ma dużo ciemniejszy, chłodniejszy odcień, bliższy czerni. Dżem z czarnej porzeczki dokłada do tego swój ciemnofioletowy pigment, więc po upieczeniu środek wygląda jak gorzka czekolada, a nie kakaowy keks.
Jeśli masz w domu tylko jasne kakao, ciasto nadal wyjdzie dobre, po prostu ciemnobrązowe, nie czarne. Możesz je dociemnić, dodając łyżkę więcej dżemu albo odrobinę mocnego, zimnego espresso do mokrych składników.
Cukinia bez odciskania zostaje soczysta
Cukinia ma bardzo wysoką zawartość wody, dlatego wiele przepisów każe ją odciskać przed użyciem. W tym cieście robimy odwrotnie. Startą cukinię dodajemy razem z sokiem, bo to właśnie ta wilgoć trzyma środek ciasta miękki nawet trzeciego dnia. Z danych rozszerzenia rolniczego Uniwersytetu Alaski wynika, że cukinia składa się w ogromnej części z wody, co tłumaczy, czemu w ogóle zmienia strukturę wypieków.
Soda i proszek robią różnicę
To ciasto ma w składzie i proszek do pieczenia, i sodę oczyszczoną, i to nie przez przypadek. Soda potrzebuje kwasu, żeby zacząć działać, a tym kwasem jest tutaj dżem porzeczkowy i odrobina kwasowości z cukinii. Proszek do pieczenia działa niezależnie od kwasu i dodatkowo podbija ciasto podczas pieczenia w piekarniku.
Według rozszerzenia rolniczego Uniwersytetu Illinois, soda jest trzy do czterech razy silniejsza od proszku, dlatego w przepisie jest jej mniej. Nie zamieniaj jednej na drugą jeden do jednego, bo ciasto wyjdzie płaskie albo o metalicznym posmaku.
Zamienniki dżemu i inne wariacje
Dżem z czarnej porzeczki można zamienić na wiśniowy, jeżynowy albo malinowy, każdy wniesie nieco inny, lekko kwaskowy ton. Jeśli nie masz żadnego dżemu w domu, pomiń go i dodaj dodatkową łyżkę kakao oraz dwie łyżki cukru, żeby nie zabrakło słodyczy i głębi koloru.
Dla wersji bezglutenowej zamień mąkę pszenną na uniwersalną mieszankę bezglutenową w tej samej ilości, ciasto wyjdzie odrobinę bardziej wilgotne i gęstsze, ale wciąż dobrze się kroi. Osoby, które lubią mocniejszy aromat, mogą dodać szczyptę startej skórki pomarańczowej do mokrych składników, cytrusowa nuta ładnie łączy się z kakao i porzeczką.
Przechowywanie i mrożenie kawałków ciasta
Ciasto przechowuj w zamknętym pojemniku w temperaturze pokojowej do trzech dni, w lodówce zachowa dobrą wilgotność odrobinę dłużej. Zawsze sprawdzaj kawałek przed jedzeniem, jeśli czujesz zapach pleśni albo widzisz na nim plamy, wyrzuć go bez wahania.
Pokrojone kawałki dobrze się zamrażają w szczelnych pojemnikach albo woreczkach. Przed podaniem wystarczy je rozmrozić w lodówce przez kilka godzin albo w temperaturze pokojowej przez około godzinę.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy trzeba obierać cukinię przed starciem?
Nie, skórka jest jadalna i dodaje ciastu ciemniejszych kropek oraz odrobiny błonnika. Wystarczy cukinię dokładnie umyć, osuszyć i zetrzeć razem ze skórką na tarce o drobnych oczkach.
- Czym zastąpić dżem z czarnej porzeczki?
Dobrze sprawdzi się dżem wiśniowy, jeżynowy albo malinowy w tej samej ilości. Możesz też pominąć dżem całkowicie i dodać łyżkę więcej kakao oraz dwie łyżki cukru, żeby ciasto nie wyszło zbyt mdłe.
- Jak długo czarne ciasto z cukinią zachowuje świeżość?
W zamknętym pojemniku w temperaturze pokojowej wytrzyma około trzech dni, a w lodówce odrobinę dłużej. Zawsze oceniaj je wzrokiem i węchem, a przy jakichkolwiek oznakach pleśni wyrzuć cały kawałek.
- Czy kawałki ciasta można zamrozić?
Tak, dobrze znoszą zamrażanie w szczelnych pojemnikach lub woreczkach. Rozmrażaj je w lodówce przez kilka godzin albo w temperaturze pokojowej przez około godzinę przed podaniem.
- Czy mogę upiec to ciasto bez laktozy albo bezglutenowo?
Mleko możesz zamienić na roślinne w tej samej ilości, a mąkę pszenną na uniwersalną mieszankę bezglutenową. Ciasto bezglutenowe wychodzi odrobinę gęstsze i wilgotniejsze, dlatego sprawdzaj je wykałaczką już po 35 minutach pieczenia.
- Dlaczego moje ciasto wyszło jasnobrązowe, a nie czarne?
Najczęściej winne jest zwykłe, naturalne kakao o jaśniejszym odcieniu albo za mało dżemu porzeczkowego. Użyj kakao ciemnego, alkalizowanego i pełnej porcji dżemu, a dla głębszego koloru dodaj łyżkę mocnego, zimnego espresso do mokrych składników.