Pin it
To ciasto robię, kiedy w lodówce stoi butelka adwokatu, która została po świętach i nikt nie wie, co z nią zrobić. Łagodny, jajeczny likier w kremie z mascarpone zmienia zwykły czekoladowy biszkopt w coś, co wygląda jak z cukierni.
Biszkopt jest prosty i wybacza drobne błędy, a cały trik tkwi w kremie i polewie z żelatyną. Ciasto musi postać w lodówce co najmniej 3 godziny, najlepiej całą noc, więc najlepiej zrobić je dzień przed podaniem.
To przepis na rodzinne okazje, święta czy niedzielny obiad u babci. Jedna blacha wystarcza na 12 porcji, więc zostaje też na drugi dzień.
Co trafia do ciasta z adwokatem
Do tego ciasta wystarczą produkty ze zwykłego sklepu spożywczego. Adwokat kupisz w butelce 200-250 ml, więc akurat zostanie na cały krem. Jajka wyjmij z lodówki wcześniej, w temperaturze pokojowej ubiją się na wyższą pianę.
- Jajka. Ubite z cukrem dają biszkoptowi objętość i puszystość bez nadmiaru proszku do pieczenia.
- Cukier. Stabilizuje piankę z jajek i słodzi biszkopt w samą miarę.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę biszkoptu. Przesiej ją razem z kakao, żeby ciasto nie zbiło się w grudki.
- Kakao. Barwi i aromatyzuje biszkopt bez dodawania płynu do ciasta.
- Proszek do pieczenia. Dodatkowo podnosi biszkopt, gdy piana z jajek zaczyna opadać w piekarniku.
- Szczypta soli. Wyostrza smak kakao i równoważy słodycz kremu.
- Mascarpone. Gładka, kremowa baza nadzienia, która dobrze trzyma kształt po schłodzeniu.
- Adwokat. Jajeczny likier, który daje kremowi charakterystyczny, waniliowo-korzenny smak.
- Biała czekolada. Zagęszcza krem i dodaje mu delikatnej słodyczy.
- Dżem z czarnej porzeczki. Przełamuje słodycz kremu kwaskowatą nutą między warstwami biszkoptu.
- Masło. Daje polewie połysk i gładkość po stężeniu w lodówce.
- Żelatyna. Spaja polewę, żeby po schłodzeniu ładnie się kroiła, a nie spływała z ciasta.
- Mleko. Rozprowadza masło, cukier i kakao w polewie na gładką masę.
- Płatki migdałów. Uprażone na suchej patelni, dodają chrupkości na wierchu ciasta.
Jak upiec i złożyć ciasto
- Upiecz biszkopt. Ubij jajka z cukrem na puszystą, jasną masę, to zajmie mikserem około 8-10 minut. Przesiej mąkę z kakao, proszkiem do pieczenia i solą. Wmieszaj suche składniki łyżką, bardzo delikatnie, żeby piana nie opadła. Przełóż ciasto do blachy 24x35 cm wyłożonej papierem. Piecz w 180°C (356°F) około 30-35 minut, do suchego patyczka. Ostudź biszkopt całkowicie, potem przekrój go wzdłuż na dwie warstwy.
- Zrób krem adwokatowy. Roztop białą czekoladę w kąpieli wodnej i odstaw do przestudzenia. Zmiksuj mascarpone na gładką masę. Dodaj przestudzoną czekoladę i adwokat, miksuj do połączenia. Krem ma być gładki i gęsty, ale wciąż się rozsmarowywać.
- Przygotuj polewę. Namocz żelatynę w 2 łyżkach zimnej wody na 5 minut. W rondelku podgrzej masło, cukier, kakao i mleko, mieszając do rozpuszczenia. Zdejmij z ognia i wmieszaj namoczoną żelatynę, aż się rozpuści. Przestudź polewę kilka minut, ma gęstnieć, ale wciąż się lać.
- Złóż ciasto. Dolną warstwę biszkoptu połóż na desce lub tacy. Rozsmaruj dżem z czarnej porzeczki, a na nim połowę kremu. Przykryj drugą warstwą biszkoptu i rozsmaruj resztę kremu na wierchu i bokach.
- Udekoruj i schłodź. Wylej letnią polewę na wierch ciasta i pozwól jej odrobinę spłynąć po bokach. Obsyp wierch uprażonymi migdałami, zanim polewa zastygnie. Wstaw ciasto do lodówki na co najmniej 3 godziny, najlepiej na całą noc.
- Pokrój i podawaj. Krój ciasto ostrym nożem, przecierając go wilgotną ściereczką między kawałkami. Podawaj schłodzone, w około 12 kawałkach.
Dlaczego adwokat pasuje do czekolady
Adwokat to likier na bazie żółtka, cukru i alkoholu, i właśnie z tego składu bierze się jego gęstość oraz smak zbliżony do kremu custardowego. Unijne przepisy dotyczące napojów spirytusowych wymagają dla adwokatu minimum 14% alkoholu i co najmniej 140 g czystego żółtka na litr, zgodnie z definicją tej kategorii napojów. Taka receptura daje likierowi jajeczną, waniliową słodycz. W kremie z mascarpone i białą czekoladą ta słodycz równoważy ciemny, lekko gorzki smak kakaowego biszkoptu. Dlatego to ciasto nie wychodzi mdłe, mimo że ma w sobie i biały, i ciemny element czekoladowy. Im lepszej jakości adwokat użyjesz, tym wyraźniej poczujesz w kremie nutę wanilii i brandy, a nie tylko słodycz.
Najczęstszy błąd przy robieniu polewy
Najczęściej polewa nie chce się ściąć albo robi się ziarnista, bo żelatyna nie rozpuściła się do końca. Namocz ją dokładnie w zimnej wodzie, a potem wmieszaj w ciepłą, nie gorącą, masę z masłem i kakao. Jeśli polewa jest zbyt gorąca w momencie wylewania na ciasto, roztopi krem pod nią i warstwy się połączą w jedną mazię. Poczekaj, aż polewa przestudzi się do temperatury ciepłej dłoni, ale wciąż się leje. Drugi częsty problem to zbyt twardy krem, który rwie się pod łyżką przy rozsmarowywaniu. Jeśli mascarpone wyjmiesz z lodówki na 10-15 minut przed użyciem, rozsmaruje się równiej i nie zerwie powierzchni biszkoptu.
Bezalkoholowa wersja i zamienniki żelatyny
Jeśli serwujesz ciasto dzieciom albo komuś, kto nie pije alkoholu, zastąp adwokat gotowym bezalkoholowym likierem jajecznym albo zagęszczonym, osłodzonym kremem waniliowym o podobnej konsystencji. Pamiętaj, że w tym przepisie krem się nie piecze, więc cały alkohol z adwokatu zostaje w cieście. Nawet kiedy alkohol trafia do ciasta, które faktycznie się piecze, badania Iowa State University Extension pokazują, że po 25 minutach pieczenia bez wcześniejszego wymieszania z masą zostaje w nim nadal około 45% wyjściowego alkoholu, jak podaje ich poradnik kulinarny. Dla wegetarian żelatynę w polewie zastąp agarem według proporcji z opakowania, bo agar tężeje inaczej i potrzebuje krótkiego zagotowania, a nie tylko namoczenia.
Przechowywanie ciasta i alergeny
Ciasto z kremem mascarpone i polewą z żelatyną trzymaj w lodówce, przykryte, i nie zostawiaj go długo na blacie poza czasem podania. Smakuje najlepiej zjedzone w ciągu najbliższych dni, kiedy krem jest jeszcze świeży i dobrze trzyma kształt, a przy pierwszych oznakach kwaśnego zapachu albo oddzielającej się wody lepiej je wyrzucić. Ciasto zawiera jajka, nabiał, gluten i migdały, co warto zapowiedzieć gościom z alergią. Amerykańska FDA wymienia właśnie jajka, mleko, pszenicę i orzechy jako główne alergeny pokarmowe, które trzeba jasno oznaczać na etykietach. Jeśli zostanie kawałek na dłużej, zamroź biszkopt z kremem bez polewy, a polewę zrób świeżą po rozmrożeniu.
Z czym podawać to ciasto
Podawaj ciasto prosto z lodówki, w chłodzie krem trzyma formę najlepiej i mocniej czuć smak adwokatu. Do kawałka pasuje mocna czarna kawa albo herbata z goździkiem, bo przełamują słodycz kremu. Na świąteczny stół dołóż do tacy kilka orzechów w karmelu albo pomarańczę w czekoladzie, dla kontrastu kolorów. Jeśli robisz to ciasto na przyjęcie, pokrój je w mniejsze kawałki niż na co dzień, krem jest bogaty i mała porcja w pełni syci.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę zrobić to ciasto bez alkoholu?
Tak, zastąp adwokat gotowym bezalkoholowym likierem jajecznym albo zagęszczonym kremem waniliowym o podobnej gęstości. Smak będzie nieco inny, bardziej waniliowy niż korzenny, ale krem i tak dobrze się zetnie.
- Jak długo mogę przechowywać ciasto z adwokatem?
Trzymaj je w lodówce, przykryte, i jedz w ciągu najbliższych dni, kiedy krem jest najświeższy. Jeśli zauważysz kwaśny zapach albo oddzielającą się wodę z kremu, ciasto wyrzuć.
- Czy adwokat to to samo co ajerkoniak?
To bardzo podobne likiery jajeczne, często używane wymiennie w polskich przepisach. Oba bazują na żółtku, cukrze i alkoholu, różnice dotyczą głównie marki, gęstości i dodatkowych aromatów.
- Czy mogę przygotować ciasto dzień wcześniej?
Tak, a nawet warto, bo biszkopt zyskuje na wilgotności, a krem i polewa potrzebują co najmniej 3 godzin w lodówce, żeby dobrze stężeć. Najlepiej smakuje po całonocnym schłodzeniu.
- Co zrobić, jeśli krem adwokatowy się rozwarstwia?
Najczęściej mascarpone było zbyt zimne albo zbyt długo mieszane. Wyjmij mascarpone z lodówki na kilka minut przed użyciem i miksuj krótko, tylko do połączenia składników, żeby się nie zważył.
- Czy to ciasto można zamrozić?
Sam biszkopt z kremem mrozi się dobrze, owinięty folią, nawet do miesiąca. Polewę z żelatyną zrób świeżą po rozmrożeniu w lodówce, bo po zamrożeniu traci połysk i gładkość.
- Czy to ciasto nadaje się dla dzieci?
Zawiera realną ilość alkoholu z adwokatu, który nie odparuje, bo krem się nie piecze. Dzieciom lepiej podać wersję z bezalkoholowym likierem jajecznym albo kremem waniliowym.