Pin it
Ten napój robię, kiedy jabłek w kuchni jest więcej niż pomysłów na nie. Gotowane z garścią świeżej mięty jabłka oddają sok, który smakuje jak dobry letni kompot, tylko lżejszy i bardziej orzeźwiający.
To przepis bez sztucznych dodatków. Same jabłka, mięta, woda, odrobina cukru i sok z cytryny, który bezpiecznie zakwasza napój przed wekowaniem. Słoiki można postawić w spiżarce na później albo wypić napój na ciepło tego samego dnia, prosto z garnka.
Jeśli masz w ogrodzie miętę, która rośnie szybciej niż dajesz radę ją zużyć, to jest dla niej dobre zajęcie.
Co trafia do garnka
Do tego napoju wystarczą jabłka, które masz pod ręką, najlepiej odmiany o wyraźnej kwasowości. Świeża mięta robi tu największą różnicę, więc sięgnij po pęczek z najintensywniejszym zapachem.
- Jabłka. Dają napojowi bazowy smak i naturalną słodycz, najlepiej wybrać odmiany kwaskowate, na przykład szarą reinetę lub antonówkę.
- Świeża mięta. Nadaje chłodny, orzeźwiający aromat, który z jabłkami tworzy klasyczny letni duet.
- Woda. Wydobywa sok z jabłek i mięty podczas gotowania i tworzy bazę napoju.
- Butelkowany sok z cytryny. Obniża pH napoju do bezpiecznego poziomu przed wekowaniem i dodaje lekkiej świeżości.
- Cukier. Delikatnie balansuje kwasowość jabłek i cytryny, dodaj go według własnego smaku.
Jak ugotować i zawekować napój
- Przygotuj jabłka. Umyj je dokładnie, przekrój na ćwiartki i usuń gniazda nasienne. Nie musisz ich obierać, skórka odda dodatkowy kolor i smak.
- Ugotuj jabłka z miętą. Włóż jabłka i umytą miętę do dużego garnka, zalej wodą i gotuj pod przykryciem na małym ogniu około 45 minut, aż jabłka się rozpadną.
- Przecedź płyn. Przelej zawartość garnka przez sito wyłożone gazą lub czysty durszlak, dociskając jabłka łyżką, żeby wycisnąć jak najwięcej soku. Miazgę odłóż, sok zostaw w garnku.
- Dosłódź i zakwaś. Do gorącego soku dodaj cukier i butelkowany sok z cytryny. Zagotuj ponownie na 2-3 minuty, mieszając do rozpuszczenia cukru.
- Rozlej do słoików. Gorący napój przelej do wyparzonych słoików lub butelek, zostawiając około centymetra wolnego miejsca od góry, i zakręć czystymi, wyparzonymi zakrętkami.
- Pasteryzuj i wystudź. Ustaw zakręcone słoiki w garnku z wodą sięgającą do trzech czwartych ich wysokości. Gotuj 10 minut od momentu, gdy woda zacznie wrzeć, potem wyjmij słoiki i odstaw do całkowitego wystudzenia.
Dlaczego mięta i jabłka się dogadują
Mięta najlepiej oddaje aromat, kiedy trafia do garnka razem z jabłkami, a nie jest dodawana na surowo do gotowego napoju. Łagodne, dłuższe gotowanie wydobywa z listków olejki eteryczne bez wyraźnej goryczki, która pojawia się, gdy mięta zbyt długo stoi w bardzo gorącej wodzie bez niczego innego. Według poradnika Illinois Extension świeże listki mięty pieprzowej dobrze sprawdzają się właśnie w napojach i syropach, bo ich chłodny aromat nie gubi się w cieple. Jeśli masz pod ręką miętę zieloną, też zadziała, wyjdzie tylko odrobinę słodsza i mniej mentolowa.
Bezpieczne wekowanie krok po kroku
Jabłka bywają mniej kwaśne, niż się wydaje, a to ma znaczenie, kiedy zamykasz napój w słoikach na dłużej. Iowa State University Extension zwraca uwagę, że część nowszych odmian jabłek ma wyższe pH niż kiedyś, dlatego do przetworów z jabłek warto dodawać sok z cytryny, najlepiej butelkowany, bo ma stałą, znaną kwasowość. Taki dodatek sprowadza pH napoju poniżej 4,6, czyli granicy, pod którą bakterie Clostridium botulinum nie mają warunków do wzrostu. Penn State Extension opisuje też, że gorący napój z jabłek warto dogrzać do wrzenia przed przelaniem do słoików i pasteryzować w gorącej łaźni wodnej, co dodatkowo zabezpiecza przetwór. Nie pomijaj tych dwóch kroków, nawet jeśli robisz mniejszą porcję na próbę.
Jakie jabłka wybrać i ile cukru dodać
Kwaskowate odmiany, takie jak szara reineta, antonówka czy kosztela, dają napój z wyraźnym charakterem i naturalną kwasowością, która broni się sama, bez dużej ilości cukru. Słodkie odmiany, na przykład gala czy golden, też się nadają, ale wtedy warto dodać odrobinę więcej soku z cytryny, żeby napój nie wyszedł mdły. Cukier dodawaj stopniowo, zaczynając od mniejszej ilości, i spróbuj gorącego soku zanim rozlejesz go do słoików. Im twardsze i bardziej aromatyczne jabłka, tym mniej cukru zwykle potrzebujesz. Można też pominąć go całkowicie, jeśli jabłka są wystarczająco słodkie, napój po prostu wyjdzie bardziej wytrawny.
Jak podawać napój na kilka sposobów
Latem najlepiej smakuje bardzo schłodzony, z kostkami lodu i jednym listkiem świeżej mięty na wierzchu. Rozcieńczony woda gazowaną w proporcji jeden do jednego zmienia się w lekką, domową lemoniadę, a odrobina soku z limonki dodaje mu jeszcze więcej świeżości. Zimą ten sam napój można delikatnie podgrzać, bez wrzenia, i podać jak ciepły kompot, najlepiej w szklance z uchem. Świetnie sprawdza się też jako baza do niegazowanych koktajli dla dzieci, zamiast kupnych soków z dodatkiem cukru i barwników. Jedna porcja to zwykle szklanka o objętości około 250 mililitrów, więc łatwo przeliczyć, ile słoików otworzyć na większe spotkanie.
Przechowywanie i jak długo napój wytrzyma
Dobrze zapasteryzowane słoiki z wklęśniętym wieczkiem trzymaj w chłodnym, ciemnym miejscu, najlepiej w spiżarce albo piwnicy, i zużyj w ciągu kilku miesięcy. Przed każdym otwarciem obejrzyj wieczko, sprawdź, czy nie jest wypukłe, i posłuchaj, czy nie słyszysz syczenia w momencie otwierania. Po otwarciu napój trzymaj już tylko w lodówce i wypij w ciągu kilku dni. Jeśli zauważysz pleśń, piankę, bąbelki w szklanym słoiku, który nie powinien fermentować, albo nietypowy, kwaśny zapach, napój wylej bez próbowania. Lepiej stracić jeden słoik, niż ryzykować zepsutym przetworem.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę użyć suszonej mięty zamiast świeżej?
Można, ale smak będzie inny i słabszy. Użyj około 2-3 łyżek suszonej mięty na podaną ilość jabłek i dodaj ją dopiero pod koniec gotowania, żeby aromat nie zdążył się ulotnić. Świeża mięta daje chłodniejszy, bardziej wyraźny posmak.
- Czy trzeba obierać jabłka przed gotowaniem?
Nie. Skórka oddaje do wywaru kolor i część aromatu, a po przecedzeniu i tak jej nie zjesz. Wystarczy jabłka dobrze umyć i usunąć gniazda nasienne.
- Jak długo mogę przechowywać zawekowany napój?
Dobrze zapasteryzowany słoik z wklęśniętym wieczkiem przechowuj w chłodnym, ciemnym miejscu i zużyj w ciągu kilku miesięcy. Po otwarciu trzymaj napój w lodówce i wypij go w ciągu kilku dni. Jeśli wieczko jest wypukłe, słyszysz syczenie po otwarciu albo czujesz nietypowy zapach, napój wylej.
- Czy mogę zmniejszyć ilość cukru albo go całkiem pominąć?
Tak, cukier tu tylko balansuje kwasowość, nie konserwuje napoju. Możesz dać go o połowę mniej albo pominąć, jeśli jabłka są bardzo słodkie. Nie zmieniaj jednak ilości soku z cytryny, bo to on odpowiada za bezpieczne zakwaszenie przed wekowaniem.
- Czym zastąpić miętę, jeśli jej nie lubię?
Melisa daje podobnie łagodny, cytrusowy ton, a kilka plasterków świeżego imbiru doda ostrości zamiast chłodu. Możesz też całkiem pominąć zioła i zostawić czysty, jabłkowy smak.
- Jak podawać napój, żeby był najbardziej orzeźwiający?
Najlepiej mocno schłodzony, z kostkami lodu i świeżym listkiem mięty na wierzchu. Możesz go też rozcieńczyć wodą gazowaną w proporcji jeden do jednego, wtedy wychodzi coś w stylu lekkiej lemoniady.
- Co jeśli nie mam doświadczenia w wekowaniu słoików?
Zacznij od porządnego wyparzenia słoików i zakrętek we wrzącej wodzie. Napój wlewaj gorący, zakręcaj od razu i pasteryzuj pełne 10 minut od momentu, gdy woda w garnku zacznie wrzeć. To dwa kroki, których nie warto skracać.