Pin it
Papierówki mają sezon krótszy niż inne jabłka. Dojrzewają na przełomie czerwca i lipca i w ciągu dwóch, trzech tygodni znikają z sadów. Kto nie zdąży zjeść ich na surowo, traci je do następnego lata.
Ten przepis zatrzymuje je bez obierania, krojenia i stania przy garnku z musem. Całe owoce, razem z ogonkami, lądują w słoiku z odrobiną cukru i wody, a resztę robi pasteryzacja.
Zimą otwierasz słoik i masz miękkie, pachnące jabłuszka w lekkim syropie. Dobre prosto z łyżki, do owsianki albo na naleśnik.
Co trafia do słoika
Wybierz najmniejsze, zdrowe papierówki, jakie znajdziesz. Większe owoce zostaw na mus albo szarlotkę, bo w całości trudniej się pasteryzują równo.
- Papierówki. Małe, twarde, letnie jabłka o lekko kwaskowatym smaku. To one dają całemu przetworowi zapach sierpniowego sadu.
- Cukier. Lekko dosładza zalewę i wspiera prawidłową pasteryzację. Możesz go zmniejszyć o połowę.
- Woda. Przegotowana i przestudzona, tworzy syrop, w którym jabłka dojrzewają podczas przechowywania.
Od umycia do spiżarni
- Umyj jabłka. Papierówki dokładnie umyj pod bieżącą wodą, nie obierając ich i nie usuwając ogonków. Odrzuć owoce z plamami lub nadgniłe.
- Nakłuj skórkę. Każde jabłko nakłuj wykałaczką w 4-5 miejscach wokół środka, żeby ciepło podczas pasteryzacji dotarło równo do środka owocu i skórka nie popękała w niekontrolowany sposób.
- Napełnij słoiki. Do czystych, wyparzonych, litrowych słoików włóż całe jabłka, dociskając je ciasno, do wysokości około 1,5 cm pod górną krawędzią.
- Dodaj cukier i wodę. Wsyp do każdego słoika 2 łyżki cukru, zalej przegotowaną, przestudzoną wodą, zostawiając około 1 cm wolnego miejsca pod zakrętką, i zakręć nowymi zakrętkami.
- Pasteryzuj 20 minut. Słoiki wstaw do garnka wyłożonego ściereczką, zalanego wodą sięgającą niemal do pokrywek. Zagotuj, zmniejsz ogień do minimum i gotuj 20 minut od zagotowania wody w garnku.
- Ostudź i przechowaj. Wyjmij słoiki i odstaw do całkowitego wystudzenia na blacie, bez przykrywania. Sprawdź, czy wieczka się wgłębiły, i przenieś słoiki do chłodnej, ciemnej spiżarni.
Dlaczego nakłuwamy skórkę
Większość przepisów na leniwe papierówki w internecie prosi tylko o umycie jabłek i pasteryzację przez 15 minut. W tym przepisie wydłużamy pasteryzację do 20 minut i dodajemy nakłuwanie skórki, bo całe, nienaruszone owoce nagrzewają się wolniej niż plastry.
Amerykańskie ośrodki doradztwa rolniczego, które badają domowe przetwórstwo, zalecają dla krojonych jabłek w słoiku około 20 minut pasteryzacji we wrzącej wodzie, a w przepisach na całe owoce ze skórką każą wcześniej nakłuć skórkę kilka razy, żeby gorąca woda dotarła do środka i jabłko się nie rozsadziło (źródło o pasteryzacji jabłek). Papierówki są kwaśne, z pH poniżej 4,6, więc pasteryzacja we wrzącej wodzie jest dla nich bezpiecznym sposobem utrwalania i nie potrzebujesz do tego szybkowaru.
Które jabłka zadziałają najlepiej
Papierówka to jabłoń o bladozielonej, prawie białej skórce i miękkim, soczystym miąższu, dojrzewająca już w czerwcu i lipcu. Jeśli nie masz dostępu do papierówek, szukaj innych małych, twardych, letnich odmian o podobnie kwaskowatym smaku, na przykład koksy albo wczesnej antonówki.
Liczy się rozmiar, nie nazwa odmiany. Małe owoce, o średnicy 4 do 5 centymetrów, pasteryzują się równo i mieszczą się wygodnie w litrowym słoiku. Duże jabłka zostaw na inny przetwór, bo w całości nie dogrzejesz ich środka w tym samym czasie.
Gdy trafią się większe jabłka
Jeśli w koszyku zostały ci większe owoce, przekrój je na pół albo na cztery części i usuń gniazda nasienne, zamiast wkładać je w całości. Krojone kawałki nagrzewają się szybciej i równiej niż całe duże jabłka.
Do słoika z krojonymi jabłkami wystarczy ta sama ilość cukru i wody co w podstawowym przepisie. Pasteryzuj je tyle samo czasu, 20 minut od zagotowania wody w garnku, bo kawałki są mniejsze niż całe papierówki i szybciej się nagrzeją.
Jak sprawdzić, że słoik się zamknął
Po wyjęciu słoików z garnka nie dokręcaj zakrętek mocniej i nie odwracaj słoików do góry dnem. Zostaw je do całkowitego wystudzenia na blacie, przykryte najwyżej ściereczką, żeby nie stały w przeciągu.
Prawidłowo zamknięty słoik ma wieczko wgłębione do środka i nie odskakuje po naciśnięciu palcem. Jeśli wieczko ugina się z charakterystycznym kliknięciem albo odstaje, słoik się nie zamknął. Taki przełóż do lodówki i zjedz w ciągu kilku dni, zamiast odkładać go do spiżarni na później.
Jak podawać leniwe papierówki
Najprościej jest wyłowić kilka jabłuszek łyżką i zjeść je razem z odrobiną syropu, tak jak robiły to nasze babcie. Świetnie wypadają też na ciepłej owsiance, w naleśniku zamiast dżemu albo jako dodatek do naleśników z twarogiem.
Syrop, który zostaje w słoiku, nie wylewaj. Rozprowadzony wodą gazowaną robi domowy napój, a łyżka dodana do herbaty daje jej delikatnie jabłkowy aromat.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy muszę obierać papierówki przed włożeniem do słoika?
Nie, to jest sens tego przepisu. Umyj jabłka dokładnie, ale skórkę i ogonki zostaw. Dzięki temu nie produkujesz odpadków, a owoce zachowują więcej błonnika i witamin ze skórki.
- Czy mogę użyć innej odmiany jabłek niż papierówki?
Tak, sprawdzi się każda mała, twarda, letnia odmiana o kwaskowatym smaku, na przykład koksa albo wczesna antonówka. Ważniejszy niż nazwa odmiany jest rozmiar owocu, bo małe jabłka pasteryzują się równo w całości.
- Jak długo mogę przechowywać leniwe papierówki?
Nieotwarty, prawidłowo zamknięty słoik przechowuj w chłodnym, ciemnym miejscu, na przykład w piwnicy lub spiżarni. Przed użyciem sprawdź, czy wieczko jest wgłębione i czy zawartość nie pieni się ani nie pachnie nieprzyjemnie. W razie wątpliwości wylej ją.
- Czy można zrobić ten przepis z mniejszą ilością cukru albo bez niego?
Tak, cukier w tym przepisie tylko lekko dosładza zalewę i nie jest konieczny do bezpiecznego zakonserwowania owoców, bo za bezpieczeństwo przetworu odpowiada kwasowość jabłek. Możesz zmniejszyć ilość cukru o połowę albo dodać miód po otwarciu słoika.
- Dlaczego ten przepis pasteryzuje słoiki dłużej niż niektóre przepisy z internetu?
Wiele domowych przepisów ogranicza pasteryzację do 15 minut, a my wydłużamy ją do 20 minut i dodajemy nakłuwanie skórki, bo całe owoce nagrzewają się wolniej niż plastry. To margines bezpieczeństwa, jaki rekomendują ośrodki zajmujące się domowym przetwórstwem.
- Co zrobić, jeśli słoik się nie zamknął po pasteryzacji?
Przełóż go do lodówki i zjedz zawartość w ciągu kilku dni, tak jak zwykłą kompotową przekładankę. Nie odkładaj niezamknietego słoika do spiżarni na później, bo bez próżni owoce szybko się zepsują.
- Czy leniwe papierówki można jeść prosto ze słoika, bez podgrzewania?
Tak, po otwarciu słoika jabłuszka są gotowe do jedzenia na chłodno, łyżką, razem z odrobiną syropu. Można je też podgrzać i podać na ciepło do owsianki albo naleśników.
