Pin it
Piernikowa rolada z marcepanem i śliwkową czekoladą to ciasto na te dni, kiedy w domu pachnie już świętami. Miękki, korzenny biszkopt owija warstwę słodkiego marcepanu i gęstych powideł przełamanych gorzką czekoladą.
Robi się ją bez większego doświadczenia w cukiernictwie. Najważniejsze to zwinąć biszkopt, gdy jest jeszcze ciepły, i dać roladzie odpoczynek w lodówce przed podaniem.
Całość zajmuje około dwóch godzin, ale większość to chłodzenie, nie praca przy blacie. Na talerzu wygląda efektownie, a w smaku łączy korzenny piernik, orzechowy marcepan i śliwkową głębię czekolady.
Co znajdziesz w piernikowej roladzie
Do tego ciasta nie trzeba egzotycznych składników, liczy się tylko ich jakość. Wybierz gęste powidła bez dodatku wody i marcepan z wysoką zawartością migdałów, wtedy nadzienie nie rozmoczy biszkoptu.
- Jajka. Ubite z cukrem na puszystą masę, dają biszkoptowi lekkość i trzymają go w kupie przy zwijaniu.
- Cukier i miód. Miód zmiękcza strukturę ciasta i dodaje piernikowej wilgotności, dlatego biszkopt nie pęka przy rolowaniu.
- Mąka pszenna. Daje ciastu strukturę, ale w niewielkiej ilości, żeby biszkopt został elastyczny.
- Przyprawa piernikowa. Mieszanka cynamonu, goździków, imbiru i gałki muszkatołowej odpowiada za charakterystyczny, korzenny aromat.
- Kakao. Pogłębia kolor ciasta i lekko wzmacnia czekoladowy ton całej rolady.
- Marcepan. Tworzy słodką, orzechową warstwę między biszkoptem i nadzieniem śliwkowym.
- Powidła śliwkowe. Gęsty, kwaskowaty środek rolady, który równoważy słodycz marcepanu.
- Gorzka czekolada. Wmieszana w powidła tworzy śliwkowo-czekoladowe nadzienie, a w polewie daje błyszczącą, gładką powłokę.
- Śmietanka kremówka. Rozprowadza czekoladę w gładką, lejącą się polewę.
Jak upiec i zwinąć roladę
- Przygotuj blachę i piekarnik. Nagrzej piekarnik do 180°C i wyłóż blachę o wymiarach około 30x40 cm papierem do pieczenia.
- Ubij jajka z cukrem i miodem. Miksuj jajka z cukrem i miodem przez 5-6 minut, aż masa zbieleje, potrójnie zwiększy objętość i będzie gęsta jak krem.
- Dodaj suche składniki. Przesiej mąkę z kakao, przyprawą piernikową, proszkiem do pieczenia i solą, wmieszaj delikatnie szpatułką, żeby nie zniszczyć struktury piany.
- Upiecz cienki biszkopt. Rozprowadź ciasto równą warstwą na blasze i piecz 10-12 minut, aż środek przestanie być płynny, a brzegi lekko odchodzą od papieru.
- Zwiń ciepły biszkopt. Odwróć upieczony biszkopt na czystą ściereczkę oprószoną cukrem pudrem, zdejmij papier i zwiń ciasto razem ze ściereczką, zaczynając od krótszej strony. Odstaw do ostygnięcia na około 30 minut.
- Zrób nadzienie śliwkowo-czekoladowe. Roztop gorzką czekoladę w kąpieli wodnej, wymieszaj z powidłami śliwkowymi na gładką, lśniącą masę, ewentualnie dodaj łyżkę rumu.
- Nadziej roladę. Rozwiń ostudzony biszkopt, rozłóż na nim cienką warstwę marcepanu, a na niej nadzienie śliwkowo-czekoladowe, zostawiając wolny brzeg na końcu. Zwiń ciasto ponownie, już bez ściereczki.
- Polej i udekoruj. Podgrzej śmietankę, zalej nią posiekaną czekoladę i zamieszaj na gładką polewę. Polej nią roladę, udekoruj piernikowymi pralinkami i schłodź w lodówce co najmniej godzinę przed pokrojeniem.
Sekret udanego zwijania biszkoptu
Najczęstszy powód, dla którego rolada pęka, to zwijanie zupełnie wystudzonego biszkoptu. Ciepłe ciasto jest elastyczne i łatwo przyjmuje kształt, a gdy wystygnie w zwiniętej formie, zapamiętuje go na stałe. Dlatego biszkopt zwija się razem ze ściereczką tuż po wyjęciu z piekarnika, zanim zdąży ostygnąć na płask.
Drugi element to upewnienie się, że środek ciasta jest w pełni upieczony, a nie tylko ścięty na powierzchni. Jajka powinny być ścięte do końca, zgodnie z zasadami bezpiecznego przygotowywania potraw z jajek opisanymi przez amerykańską agencję FSIS. Lekko sprężysty środek, który wraca do kształtu po dotknięciu, to znak, że biszkopt jest gotowy do zwinięcia.
Jak nie przesuszyć piernikowego blatu
Piernikowy biszkopt piecze się szybko i to jest jego pułapka. Kilka minut za długo w piekarniku wystarczy, żeby brzegi stwardniały i popękały przy zwijaniu.
Pilnuj czasu pieczenia, a nie tylko koloru ciasta, bo ciemniejszy odcień to naturalny efekt kakao i miodu, nie oznaka przypieczenia. Sprawdzaj środek blachy, nie brzegi, bo tam ciasto dopieka się najwolniej.
Jeśli masz piekarnik, który piecze nierówno, obróć blachę w połowie pieczenia. Cienka warstwa ciasta rozprowadzona równo na całej blasze piecze się równomiernie i łatwiej się zwija bez pękania.
Marcepan, orzechy i inne alergeny
Marcepan to w gruncie rzeczy słodka pasta migdałowa, a migdały należą do dziewięciu głównych alergenów żywnościowych wymienionych przez amerykańską Agencję Żywności i Leków. Jeśli ktoś z domowników ma alergię na orzechy, ta rolada nie jest dla niego bezpieczna, nawet w wersji bez widocznych kawałków migdałów.
Osoby, które po prostu nie przepadają za smakiem marcepanu, mogą zamienić go na grubszą warstwę samych powideł śliwkowych wymieszanych z czekoladą. Stracisz orzechową nutę, ale rolada wciąż będzie trzymać formę.
Gluten z mąki pszennej i jajka to kolejne dwa alergeny obecne w tym cieście, a czekolada często zawiera też śladowe ilości mleka i soi.
Korzenny piernik i słodka śliwka
Piernikowe przyprawy i śliwki to połączenie sprawdzone w polskiej kuchni od pokoleń, nie przypadek z tej konkretnej rolady. Cynamon i goździki mają w sobie naturalną, korzenną słodycz, która świetnie podkreśla kwaskowatość powideł śliwkowych.
Gorzka czekolada dodana do nadzienia robi dwie rzeczy naraz, zagęszcza powidła i ścina ich nadmierną słodycz ciemną, lekko cierpką nutą. Dzięki temu środek rolady nie jest mdły, nawet przy słodkim marcepanie wokół niego.
Jeśli lubisz wyrazistszy smak, zwiększ odrobinę ilość przyprawy piernikowej w biszkopcie. Jeśli wolisz łagodniej, trzymaj się podanej miary, bo przyprawy w cieście i tak przenikają też do nadzienia podczas chłodzenia rolady.
Przechowywanie i mrożenie rolady
Piernikowa rolada najlepiej smakuje następnego dnia, gdy nadzienie zdąży się przeleżeć, a przyprawy przejdą w biszkopt. Przechowuj ją w lodówce, w zamkniętym pojemniku, i zjedz w ciągu trzech do czterech dni.
Same powidła śliwkowe, dzięki wysokiej zawartości cukru, są stabilnym produktem, co wyjaśnia Penn State Extension, ale sama rolada z biszkoptem i marcepanem psuje się dużo szybciej niż gęsty dżem w słoiku, więc trzymaj się chłodziarki.
Roladę można też zamrozić, najlepiej bez polewy, pokrojoną na porcje i owiniętą folią. Mrozi się do miesiąca, a rozmraża w lodówce przez kilka godzin, zanim dodasz polewę i pralinki.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę zrobić piernikową roladę bez marcepanu?
Tak, możesz zastąpić marcepan grubszą warstwą samych powideł śliwkowych wymieszanych z czekoladą. Rolada straci orzechową nutę, ale nadal dobrze się trzyma i kroi.
- Jak długo można przechowywać piernikową roladę?
W lodówce, w zamkniętym pojemniku, rolada zachowuje dobrą teksturę przez trzy do czterech dni. Po tym czasie biszkopt zaczyna wysychać, choć smak nadal jest w porządku.
- Czy rolada piernikowa dobrze się mrozi?
Tak, najlepiej mrozić ją bez polewy, pokrojoną na porcje i owiniętą folią spożywczą. Wytrzymuje tak do miesiąca, a rozmraża się w lodówce przez kilka godzin.
- Czym zastąpić powidła śliwkowe?
Dobrze sprawdzi się gęsty dżem wiśniowy lub morelowy, o ile jest mało wodnisty. Unikaj dżemów rzadkich, bo rozmoczą biszkopt podczas chłodzenia.
- Dlaczego mój biszkopt pękł przy zwijaniu?
Najczęściej winny jest zbyt długo pieczony lub już wystudzony biszkopt. Zwijaj ciasto od razu po wyjęciu z piekarnika, gdy jest jeszcze ciepłe i elastyczne.
- Czy ta rolada jest bezpieczna dla osób z alergią na orzechy?
Nie, marcepan to pasta migdałowa, a migdały są jednym z głównych alergenów żywnościowych. Dla alergików usuń marcepan z przepisu całkowicie, nie wystarczy go po prostu ograniczyć.
- Jaką czekoladę wybrać do polewy?
Najlepiej gorzką, o zawartości kakao 60-70%, która nie jest zbyt słodka na tle marcepanu i powideł. Mleczna czekolada też zadziała, ale polewa wyjdzie wyraźnie słodsza.