Pin it
To ciasto pachnie świętami już w piekarniku. W środku są kawałki jabłka, kostki czekolady i garść bakalii w każdym kęsie. Nie potrzebujesz miksera planetarnego ani specjalnych foremek. Wystarczy jedna miska i trochę czasu na poukładanie składników.
Przepis sprawdza się, gdy trzeba upiec coś solidnego na rodzinne spotkanie albo szkolny kiermasz. Jabłka i jogurt naturalny trzymają środek wilgotny przez kilka dni, więc ciasto nie wysycha jak zwykły keks. Bakalie możesz dopasować do tego, co masz w szafce.
Ciasto piecze się w prostokątnej blasze i kroi w kostkę, więc jedna forma wystarczy na spory talerz dla gości. Poniżej znajdziesz dokładne proporcje, czasy pieczenia i kilka wskazówek, które ratują ciasto przed zapadnięciem się w środku.
Co znajdziesz w tej keksowej misce
Większość składników na pewno masz już w kuchni, a bakalie możesz wybrać według własnego gustu. Kupuj orzechy i migdały w małych opakowaniach i sprawdzaj ich zapach przed użyciem, bo zjełczały tłuszcz nie zniknie po upieczeniu.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę ciasta i utrzymuje je w formie po upieczeniu.
- Jajka. Ubite z cukrem dają ciastu puszystość i jasny, lekki miękisz.
- Olej rzepakowy. Odpowiada za wilgotność, dzięki niemu ciasto nie wysycha następnego dnia.
- Jogurt naturalny. Dodaje lekkiej kwasowości i jeszcze bardziej zmiękcza miękisz.
- Cukier. Słodzi i pomaga ubić jajka na puszystą masę.
- Kakao ciemne. Daje głęboki czekoladowy kolor i smak bez dodatkowego tłuszczu.
- Proszek do pieczenia i soda oczyszczona. Razem podnoszą ciasto, mimo że jest obciążone jabłkami i bakaliami.
- Cynamon. Podkreśla smak czekolady i jabłek bez dominowania nad nimi.
- Bakalie. Orzechy, migdały, suszona żurawina i rodzynki dają chrupkość i różnorodność w każdym kęsie.
- Jabłka. Utrzymują środek wilgotny i dodają naturalnej słodyczy.
- Gorzka czekolada. Roztapia się częściowo w piekarniku i tworzy kieszonki płynnej czekolady.
- Cukier puder. Ozdabia wierzch po całkowitym wystudzeniu ciasta.
Jak upiec wilgotne ciasto krok po kroku
- Przygotuj bakalie, czekoladę i jabłka. Posiekaj bakalie i czekoladę na niewielkie kawałki. Jabłka obierz, usuń gniazda nasienne i pokrój w drobną kostkę.
- Ubij jajka z cukrem. Miksuj jajka z cukrem na wysokich obrotach przez kilka minut, aż cukier się rozpuści i masa zrobi się jasna oraz puszysta.
- Dodaj jogurt i olej. Zmniejsz obroty miksera i wlej jogurt z olejem. Mieszaj tylko do połączenia składników.
- Połącz suche składniki. Przesiej mąkę z kakao, cynamonem, proszkiem do pieczenia i sodą oczyszczoną, żeby nie zostały grudki.
- Wymieszaj całość. Dodaj suche składniki do masy jajecznej. Wmieszaj bakalie, czekoladę i jabłka drewnianą łyżką, tylko do połączenia się składników.
- Przełóż do formy i piecz. Przełóż ciasto do formy 20 na 30 cm wyłożonej papierem do pieczenia. Piecz w 180°C około 40-45 minut, do suchego patyczka wbitego w środek.
- Ostudź i wykończ. Zostaw ciasto w formie do całkowitego wystudzenia. Na końcu oprósz je cukrem pudrem.
Dlaczego jabłka zamiast masła
Masło daje ciastom smak, ale też szybko krzepnie w chłodnej kuchni i ciasto po dniu robi się suchsze. Olej zostaje płynny w każdej temperaturze, więc miękisz długo trzyma wilgoć. Jabłka dokładają do tego naturalną wodę i odrobinę pektyny, która wiąże strukturę ciasta od wewnątrz. Pokrój je w drobną kostkę, nie w grubsze kawałki. Małe kawałki miękną w piekarniku i rozpływają się w cieście, a duże zostają twarde i sprawiają, że ciasto kroi się nierówno. Jeśli jabłka są bardzo soczyste, osusz je papierowym ręcznikiem przed wymieszaniem z ciastem. Ten sam trik działa też w zwykłych keksach warzywnych, gdzie tarta cukinia albo marchew pełni podobną funkcję co jabłka tutaj.
Bezpieczne obchodzenie się z ciastem
Surowe ciasto z jajkami smakuje świetnie, ale lepiej nie próbować go łyżką przed upieczeniem. Jajka, nawet czyste i bez widocznych pęknięć, mogą nosić bakterie Salmonella. Amerykańska agencja FDA radzi nie testować surowego ciasta na ciasta i ciasteczka z jajkami, a mieszanki z jajkami podgrzewać do pełnego ugotowania przed spożyciem. W tym przepisie problem rozwiązuje się sam, bo cała masa trafia do piekarnika na 180°C na kilkadziesiąt minut, czyli znacznie dłużej niż potrzeba do bezpiecznego ugotowania jajek. Umyj ręce i naczynia po kontakcie z surowym ciastem, zanim zajmiesz się czymś innym w kuchni.
Jak przechowywać bakalie przed użyciem
Zjełczałe orzechy psują smak całego ciasta, nawet jeśli resztę składników kupiłaś świeżą. Olejki w orzechach i migdałach z czasem utleniają się od ciepła, światła i powietrza, a pieczenie tego zapachu nie usuwa, tylko go wzmacnia. Według wskazówek uniwersyteckiego ośrodka doradztwa Penn State Extension, bakalie najlepiej trzymać w szczelnie zamkniętym pojemniku w chłodnym i ciemnym miejscu, a dla dłuższego przechowywania przełożyć je do lodówki albo zamrażarki. Przed siekaniem bakalii po prostu je powąchaj. Zapach podobny do farby albo rozpuszczalnika to znak, że lepiej kupić nową paczkę.
Jak dopasować bakalie do swojego gustu
Przepis jest elastyczny, jeśli chodzi o same bakalie. Możesz użyć tylko orzechów włoskich, tylko migdałów albo mieszanki z suszonymi śliwkami czy figami, zachowując tę samą wagę około 200 g. Jeśli w domu jest osoba z alergią na orzechy, pomiń je całkowicie i zastąp większą ilością rodzynek albo suszonej żurawiny. Amerykańska FDA wymienia orzechy drzewiaste, jajka i mleko wśród głównych alergenów pokarmowych, a wszystkie trzy znajdziesz w tym cieście. Osoby na diecie bezglutenowej mogą spróbować zamienić mąkę pszenną na mieszankę mąk bezglutenowych z gumą ksantanową, choć miękisz wtedy wychodzi odrobinę gęstszy.
Jak przechowywać upieczone ciasto
Po całkowitym wystudzeniu przykryj ciasto i trzymaj je w zamkniętym pojemniku w temperaturze pokojowej. Dzięki jabłkom i olejowi zostaje wilgotne przez kilka dni, o ile nie stoi odkryte na blacie. W lodówce poleży jeszcze trochę dłużej, ale przed podaniem warto wyjąć je wcześniej, żeby wróciło do temperatury pokojowej. Jeśli zauważysz pleśń, nietypowy zapach albo lepkość niezwiązaną z czekoladą, wyrzuć resztę i nie próbuj jej dojadać.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę zamienić jabłka na gruszki?
Tak, gruszki działają podobnie i dodają wilgoci, choć efekt będzie trochę mniej kwaśny. Pokrój je w tak samo drobną kostkę jak jabłka i osusz, jeśli są bardzo soczyste.
- Jak długo ciasto czekoladowe z bakaliami zostaje świeże?
W zamkniętym pojemniku w temperaturze pokojowej zachowuje dobrą wilgotność kilka dni. Jeśli w domu jest ciepło i wilgotno, bezpieczniej trzymać je w lodówce i wyjmować porcje na chwilę przed podaniem.
- Czy to ciasto można zamrozić?
Tak, pokrojone porcje zamrażaj w woreczkach z zapięciem na zamek. Rozmrażaj w lodówce przez noc, a potem przed podaniem zostaw na chwilę w temperaturze pokojowej.
- Jakie bakalie najlepiej sprawdzą się w tym cieście?
Orzechy włoskie, laskowe i migdały dają chrupkość, a rodzynki i suszona żurawina dodają naturalnej słodyczy i kwasowości. Możesz je łączyć w dowolnych proporcjach, zachowując łącznie około 200 g.
- Dlaczego moje ciasto opadło na środku?
Najczęściej winny jest za krótki czas pieczenia albo zbyt wczesne otwarcie piekarnika. Sprawdzaj gotowość suchym patyczkiem wbitym w samo centrum formy, nie tylko przy brzegach, bo środek z jabłkami i bakaliami piecze się najdłużej.
- Czy mogę upiec to ciasto w mniejszej lub większej formie?
Tak, ale zmień czas pieczenia proporcjonalnie do wysokości ciasta w formie. Mniejsza, głębsza forma potrzebuje więcej czasu, większa i płytsza upiecze się szybciej, więc zawsze sprawdzaj patyczkiem.
- Czy to ciasto jest bezpieczne dla osób z alergią na orzechy?
W podanej wersji nie, bo zawiera orzechy i migdały jako bakalie. Pomiń je i zastąp większą ilością rodzynek lub suszonej żurawiny, a ciasto wciąż będzie trzymać formę.