Pin it
Ta babka wygląda jak zwykły wypiek na sobotni podwieczorek, ale w środku kryje całkiem inny skład. Bez cukru, bez jajek i bez mleka, a mimo to wilgotna i słodka. Sekret tkwi w daktylach rozmoczonych w gorącej herbacie i w siemieniu lnianym, które spina ciasto tak, jak zwykle robi to jajko.
Robię tę babkę, gdy w domu kończy się cukier albo gdy ktoś z rodziny musi go unikać. Płatki owsiane zmielone na mąkę dają jej gęstą, lekko orzechową strukturę, a korzenne przyprawy sprawiają, że pachnie jesienią nawet w środku lata.
Ciasto jest proste: jedna miska, jeden blender do pasty z daktyli i mniej niż półtorej godziny od zaparzenia herbaty do wyjęcia z piekarnika. Nie trzeba ubijać jajek na pianę ani ważyć cukru do syropu, więc nawet niezbyt doświadczona osoba upiecze ją bez stresu.
Co znajdziesz w cieście
Większość składników pewnie masz już w szafce, bo to typowa spiżarniana babka. Zwróć uwagę tylko na świeżość daktyli, bo twarde i wysuszone trudno się zmiksują na gładką pastę.
- Płatki owsiane zmielone na mąkę. Dają strukturę i gęstą, wilgotną okruchę bez użycia pszennej mąki.
- Daktyle bez pestek. Zastępują cukier i razem z siemieniem lnianym wiążą ciasto.
- Mocna czarna herbata. Rozmiękcza daktyle i dodaje wilgoci zamiast mleka.
- Siemię lniane mielone. Po namoczeniu w wodzie żeluje i działa w cieście jak jajko.
- Olej rzepakowy. Dodaje tłuszczu, którego w cieście bez jajek i masła inaczej by nie było.
- Proszek do pieczenia i soda. Odpowiadają za to, że babka wyrośnie, a nie zostanie płaska.
- Cynamon i skórka z cytryny. Nadają aromat, który łagodzi roślinną nutę oleju.
- Orzechy włoskie (opcjonalnie). Dodają chrupkości i przełamują miękką strukturę ciasta.
- Szczypta soli. Wzmacnia smak daktyli i przypraw.
Jak upiec owsianą babkę
- Namocz daktyle w herbacie. Zaparz mocną czarną herbatę, zalej nią gorące, drobno pokrojone daktyle bez pestek i odstaw na 15-20 minut, aż zmiękną.
- Przygotuj zamiennik jajka. W małej miseczce wymieszaj zmielone siemię lniane z wodą i odstaw na 10 minut, aż zrobi się żelowe i gęste.
- Zmiksuj pastę z daktyli. Namoczone daktyle zmiksuj razem z płynem z moczenia na gładką, lśniącą pastę.
- Wymieszaj suche składniki. W dużej misce połącz zmielone płatki owsiane, proszek do pieczenia, sodę, cynamon i sól.
- Połącz składniki mokre. Do pasty z daktyli dodaj żel lniany, olej i skórkę z cytryny, krótko wymieszaj.
- Zrób ciasto i przełóż do formy. Mokre składniki wlej do suchych, wymieszaj tylko do połączenia, dodaj orzechy i przełóż do natłuszczonej formy na babkę.
- Piecz babkę. Piecz w piekarniku nagrzanym do 175°C (bez termoobiegu) przez 45-50 minut, aż wykałaczka wbita w środek wyjdzie sucha.
- Wystudź przed wyjęciem. Odstaw babkę w formie na 10-15 minut, potem delikatnie wyjmij na ruszt i czekaj, aż całkiem wystygnie, dopiero wtedy krój.
Sekret wilgotnej babki bez jajek
W tradycyjnych babkach jajka trzymają ciasto razem i dodają mu sprężystości. Tutaj tę pracę wykonuje siemię lniane zmielone na proszek i rozmieszane z wodą. Po dziesięciu minutach robi się gęste i lepkie, podobnie jak białko jajka. Podobny mechanizm opisuje poradnik Illinois Extension o zamiennikach jajek, który poleca siemię lniane do wypieków wymagających spójnej struktury.
Drugą część pracy wykonuje pasta z daktyli. Daje wilgoć, którą w zwykłej babce zapewnia tłuszcz z żółtek. Jeśli pominiesz moczenie i zmiksujesz suche daktyle, ciasto wyjdzie suchsze i mniej jednolite.
Dlaczego daktyle zamiast cukru
Daktyle nie są tylko słodkie. Mają gęstą, włóknistą strukturę, która w blenderze zmienia się w pastę przypominającą konsystencją miód. Według Iowa State University Extension zmielone daktyle można traktować jako zamiennik cukru w proporcji bliskiej jeden do jednego, choć ciasto z nimi zwykle wymaga więcej płynu, bo daktyle wiążą wodę inaczej niż kryształki cukru.
W tym przepisie płyn z moczenia w herbacie rozwiązuje ten problem sam, bo trafia do ciasta razem z pastą. Nie musisz niczego dodatkowo przeliczać.
Najczęstszy błąd przy mieleniu owsa
Najczęstszy błąd to zmielenie płatków za krótko. Jeśli w mące zostaną większe kawałki, ciasto wypieka się nierówno i środek może zostać mokry, mimo że wierch już się zrumienił. Mielę płatki w blenderze lub młynku do kawy, aż powstanie drobna, sypka mąka bez grudek.
Drugi błąd to zbyt miękkie płatki błyskawiczne. Zwykłe płatki owsiane górskie trzymają strukturę lepiej niż instant, które po zmieleniu robią się kleiste.
Przechowywanie babki na później
Ta babka nie zawiera jajek, mleka ani śmietany, więc nie wymaga chłodzenia od razu po upieczeniu. Przechowuj ją przykrytą, w chłodnym i suchym miejscu, najlepiej pod szklanym lub ceramicznym kloszem albo w zamykanym pojemniku. Ogólne zasady przechowywania suchych wypieków, w tym niską wilgotność i temperaturę poniżej 30°C, opisuje poradnik Virginia Tech Extension na temat przechowywania żywności.
Jeśli w kuchni jest ciepło i wilgotno, przełóż babkę do lodówki w zamkniętym pojemniku i zjedz w ciągu kilku dni. Pokrojone kawałki można też zamrozić pojedynczo zawinięte w folię i rozmrozić w temperaturze pokojowej.
Z czym podawać owsianą babkę
Ta babka najlepiej smakuje w towarzystwie czegoś kwaskowego, bo sama jest wyraźnie słodka od daktyli. Łyżka gęstego jogurtu naturalnego albo kompot z duszonych jabłek równoważy smak. Dobrze pracuje też z filiżanką tej samej herbaty, którą parzyłaś do ciasta, więc smaki się powtarzają.
Na drugi dzień kawałek odgrzany kilka sekund w tosterze albo piekarniku robi się znowu ciepły i pachnący, a orzechy odzyskują chrupkość.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę użyć gotowej mąki owsianej zamiast mielić płatki?
Tak, możesz użyć gotowej mąki owsianej w tej samej ilości. Płatki miele się samodzielnie głównie dlatego, że mąka owsiana nie zawsze jest pod ręką, a smak wychodzi taki sam.
- Czy ta babka jest bezglutenowa?
Standardowe płatki owsiane mogą mieć styczność z pszenicą podczas uprawy lub przetwarzania, więc ten przepis w podanej formie nie jest bezpieczny dla osób na diecie bezglutenowej. Jeśli potrzebujesz wersji bezglutenowej, użyj płatków owsianych z certyfikatem bezglutenowości i sprawdź, czy pozostałe składniki też go mają.
- Jak długo i jak przechowywać upieczoną babkę?
Trzymaj ją przykrytą w chłodnym, suchym miejscu i zjedz w ciągu kilku dni, a w cieplejszej kuchni przełóż do lodówki w zamkniętym pojemniku. Pokrojone kawałki można zamrozić i rozmrozić w temperaturze pokojowej, gdy akurat masz ochotę na kawałek.
- Czy mogę upiec tę babkę bez herbaty, na przykład na wodzie?
Tak, woda zadziała, ale straci ten delikatnie korzenny, herbaciany aromat, który jest częścią tego przepisu. Dobrze sprawdzi się też napar z rooibosu albo herbaty owocowej, jeśli chcesz inny smak.
- Dlaczego moja babka wyszła wilgotna lub zbita w środku?
Najczęściej to znak, że płatki były zmielone za grubo albo babka piekła się za krótko. Sprawdzaj wypieczenie wykałaczką w kilku miejscach, nie tylko na samym środku, i piecz do momentu, aż wyjdzie sucha z każdego z nich.
- Czy mogę dodać inne bakalie albo orzechy?
Tak, orzechy włoskie można zamienić na pekan, migdały w płatkach albo garść rodzynek i suszonej żurawiny. Trzymaj się podobnej łącznej ilości, żeby nie zaburzyć proporcji ciasta do dodatków.
