Pin it
Nadziewane pierniczki z powidłami śliwkowymi pachną domem jeszcze przed świętami. Miękkie, korzenne serduszka chowają w środku gęste powidła śliwkowe, a na wierzchu dostają błyszczącą czekoladową polewę.
Samo ciasto robi się szybko, ale wymaga cierpliwości. Musi odpocząć w lodówce minimum 2 godziny, najlepiej całą noc, dzięki czemu lepiej się wałkuje i nie rozlewa podczas pieczenia. Licząc chłodzenie, pieczenie i oblewanie czekoladą, cały proces zajmuje około 3 godzin, choć realnej pracy przy cieście jest może 45 minut.
Ten przepis sprawdzi się na świąteczny stół, do pudełka z prezentami albo do popołudniowej herbaty. Powidła możesz zrobić wcześniej albo kupić gęste, bez dużych kawałków owoców, które nie rozleją się podczas pieczenia.
Co znajdziesz w cieście piernikowym
Lista jest krótka, ale każdy składnik ma tu swoją rolę. Miód i powidła śliwkowe trafiają zarówno do ciasta, jak i do nadzienia, więc warto wybrać dobrej jakości, gęste produkty.
- Miód. Nadaje ciastu wilgotność i piernikowy aromat, a przy pieczeniu pomaga mu się ładnie zrumienić.
- Cukier trzcinowy. Dodaje głębszej, karmelowej słodyczy niż biały cukier.
- Masło. Odpowiada za kruchość i bogaty smak ciasta.
- Powidła śliwkowe. Trafiają do ciasta i do nadzienia, dając wyraźnie śliwkowy, lekko kwaskowy akcent.
- Śmietana 18%. Zmiękcza ciasto i pomaga związać wszystkie składniki.
- Jajko. Spaja ciasto i daje mu zwartą, elastyczną strukturę.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę ciasta, na tyle zwartą, żeby utrzymać nadzienie w środku.
- Kakao. Pogłębia kolor i dodaje lekkiej goryczki, która równoważy słodycz miodu.
- Przyprawa do piernika. Mieszanka cynamonu, goździków, imbiru i innych przypraw, która daje charakterystyczny smak.
- Soda i proszek do pieczenia. Razem spulchniają ciasto, dzięki czemu pierniczki zostają miękkie, a nie twarde jak kamień.
- Czekolada gorzka. Tworzy błyszczącą, lekko gorzką polewę, która równoważy słodkie nadzienie.
- Śmietanka 30%. Rozcieńcza czekoladę, dzięki czemu polewa zostaje elastyczna, a nie krucha.
Jak złożyć i upiec serduszka
- Rozpuść miód z masłem i powidłami. W rondelku podgrzej na małym ogniu miód, cukier, masło i część powideł, mieszając do połączenia w jednolitą, błyszczącą masę, potem zdejmij z ognia i odstaw do przestygnięcia.
- Zrób ciasto piernikowe. Do przestudzonej masy wlej śmietanę i wbij jajko. W drugiej misce połącz mąkę, kakao, przyprawę do piernika, sodę, proszek do pieczenia i sól, dodaj do mokrych składników i wyrabiaj do gładkości.
- Schłodź ciasto. Spłaszcz ciasto w placek, zawiń w folię i odstaw do lodówki na minimum 2 godziny, najlepiej na całą noc.
- Wykrój i nadziej serduszka. Rozwałkuj schłodzone ciasto na grubość około 4 mm i wykrój parzystą liczbę serduszek. Na połowę nałóż łyżeczkę gęstych powideł, zwilż brzeg wodą i przykryj drugim serduszkiem, dociskając krawędzie.
- Upiecz pierniczki. Piecz w piekarniku nagrzanym do 180°C przez 8-10 minut, do momentu, gdy wierch lekko stężeje, a środek zostanie miękki.
- Przygotuj polewę i oblej ciasteczka. Rozpuść czekoladę ze śmietanką w kąpieli wodnej, dodaj masło dla błysku i zanurzaj w polewie całkowicie wystudzone pierniczki.
Dlaczego te pierniczki są miękkie
To, że te pierniczki zostają miękkie nawet dzień po upieczeniu, to zasługa dwóch spulchniaczy użytych razem. Soda oczyszczona reaguje błyskawicznie z kwaśną śmietaną i miodem, więc ciasto zaczyna pracować już podczas wyrabiania. Proszek do pieczenia działa wolniej i dorzuca swoje podczas pieczenia, kiedy ciasto jest już w formie. Naukowcy z North Carolina State University opisują takie połączenie jako sposób na rozłożenie spulchniania w czasie, co daje wilgotniejszą strukturę niż użycie tylko jednego z nich. W praktyce to oznacza, że nie musisz się bać przesuszonego piernika, o ile nie przedłużysz pieczenia. Krótki czas w piekarniku, 8 do 10 minut, wystarczy, żeby wierch stężał, a środek został miękki. Reszta dojrzewania dzieje się już poza piekarnikiem, kiedy ciasteczka stygną na blacie.
Jakie powidła wybrać do nadzienia
Nadzienie to jedyny element przepisu, z którym trzeba się obejść uważnie. Zbyt wodniste powidła podczas pieczenia wyciekają z ciasta i przypalają się na blasze. Dobre powidła śliwkowe są gęste, ciemne i gładkie, bez dużych kawałków owoców, bardziej podobne do pasty niż do dżemu. Jeśli robisz je sama, warto wiedzieć, jak długo można je trzymać po otwarciu słoika. National Center for Home Food Preservation podaje, że otwarte, pełnosłodzone przetwory zachowują dobrą jakość przez około miesiąc w lodówce, a nieotwarte, zapasteryzowane słoiki można trzymać w chłodnym i ciemnym miejscu znacznie dłużej. Przed użyciem do nadzienia zajrzyj do słoika i sprawdź, czy nie widać pleśni ani oznak fermentacji.
Błyszcząca polewa bez pękania
Polewa z czekolady i śmietanki jest dużo bardziej wybaczająca niż klasyczne temperowanie czekolady na blacie, bo nie musi zostać twarda i chrupiąca, tylko lekko elastyczna. Rozpuszczaj czekoladę powoli, w kąpieli wodnej albo krótkimi seriami w mikrofalówce, i mieszaj, zamiast intensywnie ubijać, bo napowietrzona polewa robi się matowa. Zanurzaj w niej tylko całkowicie wystudzone pierniczki, ciepłe ciasto rozpuści polewę zamiast dać się nią oblec.
Miód a najmłodsi domownicy
Ciasto na te pierniczki zawiera miód, co ma znaczenie, jeśli w domu są bardzo małe dzieci. Miodu nie podaje się niemowlętom poniżej 12. miesiąca życia, także w żadnej formie dodanej do jedzenia czy wypieków, bo może zawierać przetrwalniki bakterii wywołujących zatrucie jadem kiełbasianym u niemowląt. Amerykańskie CDC wymienia to wprost jako jeden z produktów, których trzeba unikać do pierwszych urodzin dziecka. Starsze dzieci mogą jeść pierniczki bez obaw związanych z miodem, zwróć tylko uwagę na dużą ilość cukru i czekolady w jednej porcji.
Jak przechowywać gotowe pierniczki
Gotowe, oblane czekoladą pierniczki trzymaj w zamkniętym pojemniku, w chłodnym i suchym miejscu, bez dostępu światła, żeby polewa nie zmatowiała i nie rozpuściła się w cieple. Jeśli planujesz upiec je dużo wcześniej przed świętami, lepiej zamroź same upieczone, jeszcze nieoblane ciasteczka w szczelnym pojemniku, a polewę zrób świeżą tuż przed podaniem. Rozmrożone w ten sposób pierniczki smakują praktycznie jak świeżo upieczone. Jeśli zauważysz na nadzieniu plamy pleśni, nietypowy zapach albo pienienie się, wyrzuć całą partię.
Najczęściej zadawane pytania
- Czym zastąpić powidła śliwkowe w nadzieniu?
Możesz użyć gęstego dżemu z moreli, wiśni albo gruszek, najlepiej bez dużych kawałków owoców, żeby nadzienie nie rozsadziło ciasta podczas pieczenia. Jeśli dżem jest wodnisty, podgrzej go chwilę z łyżką cukru, żeby odparować nadmiar wody, zanim nim nadziejesz ciasteczka.
- Jak długo mogę przechowywać gotowe pierniczki?
Upieczone i oblane czekoladą pierniczki trzymaj w zamkniętym pojemniku, w chłodnym i suchym miejscu, z dala od słońca, bo polewa może się roztopić. Jeśli chcesz je zrobić dużo wcześniej, zamroź same upieczone, jeszcze nieoblane ciasteczka, a polewę dodaj po rozmrożeniu.
- Czy ciasto piernikowe trzeba chłodzić dokładnie 2 godziny?
To minimalny czas, po którym ciasto jest wystarczająco zwarte, żeby się nie kleiło i dobrze się wałkowało. Możesz je też schłodzić na całą noc albo nawet przez 2-3 dni, co dodatkowo pozwala przyprawom lepiej się rozwinąć.
- Czy te pierniczki są bezpieczne dla małych dzieci?
Ciasto zawiera miód, a miodu nie podaje się dzieciom poniżej 12. miesiąca życia, także w postaci dodatku do wypieków, ze względu na ryzyko zatrucia jadem kiełbasianym u niemowląt, jak podaje amerykańskie CDC. Starszym dzieciom pierniczki mogą smakować, ale ze względu na czekoladę i cukier warto podawać je z umiarem.
- Czy mogę zrobić te pierniczki bez czekolady?
Tak, same nadziewane serduszka są dobre i mniej słodkie bez polewy, możesz je tylko lekko oprószyć cukrem pudrem. To też dobra opcja, jeśli chcesz ograniczyć w przepisie dodatkowy nabiał ze śmietanki.
- Dlaczego moje pierniczki wyszły twarde?
Najczęściej winne jest zbyt długie pieczenie, ciasto piernikowe twardnieje szybko po wyjęciu z piekarnika, więc piecz je tylko do momentu, gdy wierch jest matowy, a środek nadal lekko miękki. Twarde pierniczki miękną też po dniu czy dwóch w zamkniętym pojemniku, bo wilgoć z nadzienia przechodzi do ciasta.
- Czy mogę zrobić podwójną porcję na raz?
Tak, przepis dobrze się skaluje, wystarczy podwoić wszystkie składniki i piec pierniczki w kilku turach, żeby się nie stłoczyły na blasze. Większa ilość ciasta może potrzebować odrobinę dłuższego chłodzenia, żeby równomiernie stężało.