Pin it
Ciasto z jednego jajka to ratunek na dni, kiedy w lodówce zostało tylko jedno jajko, a chęć na coś słodkiego jest ogromna. Robię je najczęściej po pracy, kiedy nie mam siły na skomplikowane wypieki, a i tak chcę postawić na stole coś domowego.
Sekret tego ciasta leży w prostocie. Mokre składniki miksujesz w jednej misce, dosypujesz mąkę z orzechami i po trzydziestu minutach masz wilgotny, orzechowy placek gotowy na warstwę bitej śmietany.
To ciasto nie wymaga miksera planetarnego ani odmierzania co do grama. Wystarczy szklanka, łyżka i odrobina cierpliwości, żeby poczekać, aż ostygnie przed polewą.
Co trafia do miski na to ciasto
Większość tych produktów masz pewnie w kuchni cały czas. Kupuj orzechy w całości i mieli je sam tuż przed pieczeniem, bo zmielone szybko tracą aromat.
- Jajko. Spaja ciasto i daje mu odpowiednią strukturę, mimo że jest go tylko jedno.
- Mleko. Rozprowadza tłuszcz i cukier, dzięki czemu ciasto zostaje wilgotne.
- Olej roślinny. Zamiast masła utrzymuje miękkość ciasta nawet na drugi dzień.
- Cukier puder. Rozpuszcza się szybciej niż kryształ, więc ciasto ma równą, drobną strukturę.
- Zmielone orzechy włoskie. Dodają smaku i lekko wilgotnej, zbitej konsystencji w środku.
- Mąka pszenna. Buduje szkielet ciasta i utrzymuje je w jednym kawałku po przekrojeniu.
- Proszek do pieczenia. Odpowiada za spore wyrośnięcie, mimo że przepis nie ma ubitej piany z białek.
- Śmietanka kremówka 36%. Ubita na sztywno tworzy chłodną, lekko słodką warstwę na wierchu.
Jak upiec je krok po kroku
- Przygotuj formę. Rozgrzej piekarnik do 180°C i wysmaruj okrągłą formę o średnicy 24 cm, dno wyłóż papierem do pieczenia.
- Zmiksuj mokre składniki. Jajko, mleko, olej i cukier puder miksuj przez minutę, aż masa się zrówna i lekko zblednie.
- Wmieszaj suche składniki. Mąkę wymieszaną z proszkiem do pieczenia i solą dodaj do masy razem z orzechami, mieszaj łyżką tylko do połączenia.
- Piecz ciasto. Przełóż ciasto do formy i piecz 30 do 35 minut, aż wbity patyczek wyjdzie suchy.
- Ostudź całkowicie. Wyjmij ciasto z formy i zostaw na ruszcie do pełnego wystudzenia, inaczej śmietana się rozpuści.
- Ubij śmietanę. Dobrze schłodzoną śmietankę ubij z cukrem pudrem na sztywną, gładką masę.
- Udekoruj. Pokryj wierch ciasta bitą śmietaną, posyp posiekanymi orzechami i schłodź 30 minut przed podaniem.
Czemu to ciasto tak ładnie wyrasta
Ciasto z jednego jajka wyrasta głównie dzięki proszkowi do pieczenia, nie dzięki ubitym białkom. Proszek do pieczenia działa dwuetapowo. Pierwsza reakcja zachodzi już w misce, kiedy łączysz go z wilgotnymi składnikami, druga rusza w piekarniku pod wpływem ciepła. Dlatego nie trzeba czekać z pieczeniem ani bać się, że ciasto opadnie zanim wstawisz je do piekarnika. Z tego samego powodu nie warto wymieniać proszku na sodę w tej samej ilości, bo soda potrzebuje kwasu z innego składnika i działa dużo mocniej. Uniwersytecki poradnik o spulchniaczach dobrze to tłumaczy, jeśli zastanawiasz się nad zamianą. Trzymaj się proszku i mieszaj ciasto krótko, żeby nie wygonić powietrza z masy.
Najczęstszy błąd przy ubijaniu śmietany
Letnia śmietana to najczęstszy powód, dla którego krem się nie ubija albo szybko robi się wodnisty. Miska, trzepaczka i śmietanka powinny być dobrze schłodzone, najlepiej przez chwilę w zamrażarce przed ubijaniem. Ubijaj na średnich obrotach i obserwuj masę, bo moment przejścia z płynnej śmietany w sztywną pianę jest krótki. Jeśli przesadzisz, krem zrobi się grudkowaty i zacznie się rozwarstwiać na masło i serwatkę. Cukier puder dodawaj pod koniec, kiedy śmietana już gęstnieje, inaczej wydłużysz ubijanie bez potrzeby.
Zamienniki orzechów i inne wersje
Orzechy włoskie można zamienić na orzechy laskowe albo migdały w tej samej ilości, obie wersje pieczą się tak samo. Jeśli kto w domu nie je orzechów, pomiń je całkiem i dodaj łyżeczkę skórki z cytryny dla aromatu. Źródłowa wersja tego ciasta bywa też pieczona ze śliwkami albo jabłkami zamiast orzechów w środku, co daje bardziej owocowy, mniej tłusty efekt. W takim wariancie owoce układa się na cieście przed pieczeniem, a śmietanę dodaje się dopiero po całkowitym wystudzeniu. Każda z tych wersji trzyma się tego samego czasu i temperatury pieczenia, zmienia się tylko dodatek w środku.
Przechowywanie ciasta z kremem
Ciasto z warstwą bitej śmietany należy trzymać w lodówce, nie na blacie. Krem na bazie śmietanki to produkt łatwo psujący się, więc nie powinien stać w temperaturze pokojowej dłużej niż dwie godziny. Amerykańska agencja FDA zaleca właśnie taki limit dla produktów wymagających chłodzenia, a lodówka powinna mieć temperaturę 4°C lub niższą. W zamkniętym pojemniku ciasto z kremem zachowuje dobrą konsystencję przez dwa, trzy dni. Sam korpus bez śmietany, dobrze owinięty, spokojnie przetrwa dzień czy dwa w temperaturze pokojowej.
Z czym podawać to ciasto
To ciasto najlepiej smakuje lekko schłodzone, prosto z lodówki, kiedy krem jest jeszcze chłodny i zwarty. Dobrze komponuje się z filiżanką mocnej czarnej kawy albo herbatą z cytryną, które przełamują słodycz śmietany. Na urodziny czy rodzinne spotkanie możesz podać je w większych kawałkach jako główny deser, a na co dzień wystarczy mniejszy kwadrat do popołudniowej kawy. Jeśli zostanie trochę posiekanych orzechów, dosyp je na talerz przy podaniu, żeby dodać chrupkości każdemu kawałkowi.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy mogę zrobić to ciasto bez orzechów?
Tak, możesz całkiem pominąć orzechy albo zastąpić je taką samą ilością zmielonych migdałów czy orzechów laskowych. Bez orzechów ciasto będzie nieco lżejsze i mniej wilgotne w środku, dlatego sprawdzaj je patyczkiem już po 25 minutach.
- Jak długo można przechowywać ciasto z bitą śmietaną?
W lodówce, w zamkniętym pojemniku, ciasto z kremem zachowuje dobrą konsystencję przez dwa do trzech dni. Nie zostawiaj go na blacie dłużej niż dwie godziny, bo krem na bazie śmietanki szybko się psuje w temperaturze pokojowej.
- Czy można upiec sam biszkopt wcześniej?
Tak, korpus bez śmietany można upiec dzień wcześniej. Owiń go w folię i trzymaj w temperaturze pokojowej, a krem ubij i dodaj tuż przed podaniem, żeby ciasto nie zrobiło się mokre.
- Dlaczego moje ciasto nie wyrosło albo opadło po upieczeniu?
Najczęstszy powód to zbyt stary proszek do pieczenia albo zbyt długie mieszanie masy po dodaniu mąki, które wygania powietrze z ciasta. Sprawdź datę ważności proszku i mieszaj składniki tylko do połączenia, bez dodatkowego ubijania.
- Czy mogę użyć mleka roślinnego zamiast zwykłego?
Tak, mleko owsiane albo sojowe o podobnej gęstości zadziała podobnie i nie zmieni znacząco smaku ciasta. Śmietankę do ubicia trudniej zamienić, bo wersje roślinne rzadziej ubijają się na tak sztywną pianę jak śmietanka 36%.
- Z czym najlepiej podawać to ciasto?
Świetnie smakuje schłodzone, z mocną kawą albo herbatą z cytryną, które równoważą słodycz kremu. Na większe okazje pokrój je w większe kawałki, a na co dzień w mniejsze kwadraty do popołudniowej przerwy.
- Jak sprawdzić, że ciasto jest upieczone w środku?
Wbij drewniany patyczek w najgrubsze miejsce ciasta, najlepiej około 28 minuty pieczenia. Jeśli wyjmiesz go suchy, bez mokrego ciasta na powierzchni, ciasto jest gotowe do wyjęcia z piekarnika.
