Pin it
Banany, które leżą za długo na blacie, zwykle kończą w koszu albo w szybkim muffinie. Ten przepis daje im coś znacznie lepszego. Karmel robi się w tej samej formie, w której potem piecze się ciasto, więc nie trzeba brudzić dodatkowego garnka.
To ciasto sprawdza się, kiedy chcesz zrobić wrażenie bez wielkiego wysiłku. Czekoladowe, wilgotne wnętrze kontrastuje z błyszczącą warstwą karmelizowanych bananów na wierchu.
Najważniejszy jest moment odwracania formy. Zrobione dobrze, ciasto wygląda jak z cukierni, choć w środku są tylko zwyczajne składniki.
Co znajdziesz w cieście i karmelu
Lista jest krótka, ale każdy składnik ma tu konkretną rolę. Postaw na banany z wyraźnymi brązowymi plamami i świeże masło, bo od nich zależy cały smak karmelu.
- Cukier. Roztopiony na gładki karmel, który po upieczeniu i odwróceniu staje się błyszczącą polewą.
- Masło. Łączy się z roztopionym cukrem i tworzy gładki, lśniący sos.
- Dojrzałe banany. Dodają naturalnej słodyczy i miękkiej, prawie kremowej konsystencji po upieczeniu.
- Sól. Przełamuje słodycz karmelu i podkreśla smak bananów.
- Mąka pszenna. Buduje strukturę ciasta i jednocześnie zostawia je wilgotne.
- Kakao. Daje głęboki, czekoladowy kolor i lekko gorzkawą nutę.
- Proszek do pieczenia i soda oczyszczona. Razem odpowiadają za puszystość ciasta.
- Masło i cukier. Ucierane razem dają miękki, wilgotny miękisz.
- Jajka. Łączą składniki i dodają ciastu sprężystości.
- Dodatkowy rozgnieciony banan. Wzmacnia bananowy smak w samym cieście.
- Maślanka. Nawilża ciasto i lekko podkręca jego smak.
- Ekstrakt z wanilii. Zaokrągla smak kakao i bananów.
Jak upiec i odwrócić ciasto
- Zrób karmel. Rozpuszczaj cukier w małym grubym rondelku na średnim ogniu. Nie mieszaj, aż się stopi i zrobi się bursztynowy. To zajmie 5-7 minut. Zdejmij z ognia i wmieszaj masło oraz szczyptę soli, aż sos będzie gładki.
- Wylej karmel do formy. Natychmiast przelej gorący karmel na dno wysmarowanej masłem formy o średnicy 20 cm. Przechyl formę, żeby karmel równo pokrył dno.
- Ułóż banany. Na jeszcze ciepłym karmelu rozłóż przekrojone banany stroną przekrojoną do dołu. Układaj je blisko siebie, żeby zakryć całe dno.
- Wymieszaj suche składniki. W misce połącz mąkę i kakao. Dodaj proszek do pieczenia, sodę i sól.
- Zrób ciasto. W drugiej misce utrzyj masło z cukrem na puszystą masę. Dodaj jajka jedno po drugim. Na końcu wmieszaj rozgnieciony banan i ekstrakt z wanilii.
- Połącz składniki. Do masy maślano-jajecznej wmieszaj na zmianę suche składniki i maślankę. Zacznij i zakończ na mące, aż ciasto będzie gładkie.
- Wylej ciasto na banany i piecz. Przelej ciasto na banany w formie i wyrównaj powierzchnię. Piecz w piekarniku nagrzanym do 180°C przez 35-45 minut, aż wbita w środek wykałaczka wyjdzie czysta.
- Odwróć ciasto. Odstaw formę na 10-15 minut, żeby ciasto trochę się ściągnęło, a karmel wciąż był płynny. Przejedź nożem po bokach formy. Przyłóż talerz i odwróć ciasto jednym zdecydowanym ruchem.
Dlaczego karmel nie może się przypalić
Karmel to najważniejszy, ale też najbardziej kapryśny element tego ciasta. Cukier topi się szybko. W ciągu kilku sekund może zmienić kolor ze złotego na spalony i gorzki. Nie odchodź od kuchenki, gdy karmel się robi. Nie mieszaj go, dopóki cukier się nie rozpuści.
Jeśli masz termometr do karmelu, szukaj temperatury około 170°C. Cukier jest wtedy ciemnozłoty, ale jeszcze nie spalony.
Gorący karmel parzy silniej niż wrząca woda. Trzymaj przy pracy dzieci z daleka od kuchenki i uważaj na pryskający cukier przy dodawaniu masła. Iowa State University Extension opisuje te zagrożenia i podstawowe zasady bezpiecznej pracy z gorącym cukrem w swoim przewodniku po robieniu karmelu.
Które banany naprawdę warto użyć
Do tego ciasta nie szukaj bananów idealnie żółtych i gładkich. Najlepsze są te mocno poplamione brązowymi kropkami i miękkie pod palcem. Właśnie wtedy skrobia w nich zamieniła się w cukier, a miąższ jest słodszy i bardziej aromatyczny.
Mississippi State University Extension poleca do pieczenia miękkie banany z brązowymi plamami, a jaśniejsze i twardsze owoce rekomenduje zjeść na surowo w najbliższych dniach, jak opisano w materiałach o wyborze bananów. Jeśli masz tylko twarde banany, poczekaj dwa lub trzy dni w temperaturze pokojowej, a nie w lodówce.
Najłatwiejszy błąd przy odwracaniu ciasta
Najczęstszy problem to zbyt długie czekanie przed odwróceniem ciasta. Gdy karmel wystygnie w formie, zamienia się w twardą, lepką warstwę. Ta warstwa przykleja banany do dna i nie chce puścić przy przewracaniu.
Odwracaj ciasto, gdy forma jest jeszcze ciepła, najlepiej 10 do 15 minut po wyjęciu z piekarnika. Przejedź cienkim nożem po bokach formy. Przyłóż duży talerz na wierch i przewróć całość jednym zdecydowanym ruchem.
Jeśli kilka plasterków bananów zostanie przyklejonych do formy, po prostu zdejmij je łyżką. Ułóż je z powrotem na wierchu ciasta.
Zamienniki na wypadek braku składnika
Nie masz maślanki? Zmieszaj 120 ml mleka z łyżką soku z cytryny i odstaw na 5 minut. Efekt będzie bardzo podobny. Zwykłe mleko też zadziała. Ciasto będzie tylko odrobinę mniej wilgotne.
Kakao możesz zmniejszyć do 20 g, jeśli wolisz łagodniejszy i bardziej bananowy smak. Mąkę pszenną da się zamienić na gotową mieszankę mąk bezglutenowych w tej samej proporcji. Ciasto wychodzi wtedy odrobinę gęstsze, ale wciąż wilgotne.
Masło w cieście możesz też zastąpić olejem roślinnym w tej samej ilości. Smak będzie przez to mniej wyraźny, ale tekstura zostanie podobna.
Przechowywanie reszty ciasta
Ciasto smakuje najlepiej w dniu upieczenia, kiedy karmel jest jeszcze lekko ciepły i błyszczący. Resztki przechowuj przykryte w temperaturze pokojowej i zjedz je w ciągu 2-3 dni. Karmel z czasem robi się trochę bardziej lepki, ale smak zostaje.
W cieplejszej kuchni lepiej trzymać ciasto w lodówce, w zamkniętym pojemniku, żeby nie wyschło. Przed podaniem odstaw kawałek na kilkanaście minut w temperaturze pokojowej albo podgrzej go w mikrofalówce przez kilkanaście sekund. Karmel znowu zrobi się błyszczący i miękki.
Zamrażanie nie jest najlepszym rozwiązaniem. Banany po rozmrożeniu robią się wodniste i zmieniają fakturę ciasta.
Najczęściej zadawane pytania
- Czy banany muszą być bardzo dojrzałe?
Tak, to kluczowy warunek w tym przepisie. Banany z dużą liczbą brązowych plam są słodsze i mają więcej aromatu niż jasnożółte owoce. Jeśli masz tylko twardsze banany, zostaw je w temperaturze pokojowej na dwa lub trzy dni, zamiast wkładać je do lodówki.
- Jak długo można przechowywać to ciasto?
Przykryte ciasto wytrzyma 2-3 dni w temperaturze pokojowej albo trochę dłużej w lodówce w zamkniętym pojemniku. Karmel z czasem robi się odrobinę bardziej lepki, ale smak się nie zmienia.
- Czy mogę przygotować karmel i banany wcześniej?
Karmel najlepiej robić bezpośrednio przed pieczeniem, bo gęstnieje przy stygnięciu i trudniej go równo rozprowadzić. Całe ciasto można upiec dzień wcześniej i odwrócić dopiero tuż przed podaniem.
- Co zrobić, jeśli banany przykleiły się do formy?
To normalne, jeśli karmel zdążył wystygnąć. Zdejmij przyklejone kawałki łyżką albo nożem i ułóż je z powrotem na wierchu odwróconego ciasta. Po pokrojeniu nikt nie zauważy różnicy.
- Czy mogę zrobić to ciasto bez glutenu?
Tak, zamień mąkę pszenną na gotową mieszankę mąk bezglutenowych w tej samej proporcji. Ciasto wychodzi odrobinę gęstsze i mniej sprężyste, ale karmel i banany smakują tak samo dobrze.
- Z czym podawać to ciasto?
Samo w sobie jest wystarczająco słodkie i wilgotne, ale łyżka gęstego jogurtu naturalnego dobrze równoważy karmel. Lekko ciepłe ciasto smakuje intensywniej niż całkiem zimne.
- Czy można upiec je w innej formie?
Tak, zadziała też kwadratowa forma o boku 20-22 cm. Czas pieczenia będzie podobny. W większej i płytszej formie ciasto upiecze się szybciej, więc sprawdzaj je już po 25-30 minutach.